Na een lange glijvlucht is de Duitse tienjaarsrente vrijdagochtend voor het eerst sinds de herfst van 2016 onder de 0 procent gedoken. Rond half elf stond de belangrijkste indicator van de financieringskosten van de Duitse staat kortstondig in de min.
Verder verlaagde groei- en obligatieverwachtingen lijken de belangrijkste aanstichter te zijn van de rentedaling. Aangezien bij obligaties rente en koers tegengesteld bewegen, wijst de negatieve rente erop dat de Bund erg in trek is bij beleggers. Die zien Duits staatspapier als de veiligste belegging in de Eurozone.
Het laatste zetje ter grootte van zo’n vier basispunten kwam vrijdagochtend van de inkoopmanagersindices van Frankrijk en Duitsland. De Franse belandde onder de 50, wat gezien wordt als een teken van economische krimp, terwijl de Duitse indicator veel verder zakte dan verwacht.
De gevolgen van deze tegenvaller zijn ook elders op de financiële markten zichtbaar. Zo levert de euro 0,7 procent in op de dollar. De eenheidsmunt is nu 1,1305 dollar waard. De Europese beurzen staan breeduit op verlies. En in het kielzog van de Bund daalt ook de rente op Nederlands tienjaarspapier met vier basispunten tot 0,09 procent.
Lage rentes zijn goed nieuws voor overheden en bedrijven, die goedkoop kunnen lenen. Ook de vastgoedmarkt profiteert, omdat goedkoop geld de kooplust aanwakkert. Spaarders, pensioenfondsen en banken ondervinden juist hinder van lage tarieven.
Bij zogeheten ‘kernlanden’, die als zeer solide worden gezien, staan de kortere rentes al langer onder nul. Dat betekent dat beleggers in feite betalen om hun geld te mogen uitlenen aan bepaalde overheden.
Ook sommige bedrijven met een goed kredietprofiel presteren het om tegen negatieve yields (het effectief rendement) geld op te halen. Zo plaatste farmabedrijf Sanofi deze week driejaarsgeld met een yield van -0,05 procent. De houders van dit papier hoeven geen rente over te maken naar Sanofi. Ze ontvangen 0,05 procent, maar krijgen aan het einde van de looptijd minder terug dan ze hebben uitgeleend. Dat leidt tot een negatief effectief rendement.
Lange daling
De daling van de Duitse tienjaarsrente tekende zich in februari vorig jaar al af. Tot dat moment was de rente juist over een periode van zo’n anderhalf jaar flink gestegen, een teken dat beleggers kozen voor meer risicovolle investeringen.
Maar in februari rommelde het op de markten, en waren veilige havens plotseling weer in trek. Na een jaar met een paar flink onrustige perioden, schudden beleggers de angst begin januari van zich af. Daarop zette een nieuwe opmars in.
Die hernieuwde risicobereidheid had kunnen leiden tot een nieuwe stijging van de Duitse rente, maar Amerikaanse en Europese centrale bankiers, die lange tijd hadden gezinspeeld op renteverhogingen in 2019, wijzigden hun koers toen de prognoses voor de economische groei werden teruggeschroefd.
Daarnaast spelen nog de nodige geopolitieke spanningen, die het aantrekkelijk maken om geld uit te lenen aan de Duitse overheid. De naderende brexit en het handelsconflict tussen China en de Verenigde Staten houden de gemoederen flink bezig.
Copyright: Het Financieele Dagblad, 22 maart 2019