George Möller, de voormalige topman van vermogensbeheerder Robeco, gaat aan de slag als kerndocent aan een postacademische leergang Financiële ethiek, die volgend gestart wordt in samenwerking met de Universiteit van Groningen.
De deeltijdleergang is bedoeld voor de bestuurlijke top uit de Nederlandse financiële wereld en wil ook eindverantwoordelijke managers bereiken.
‘Wij willen ethische normen binnenbrengen bij de discussies over zakendoen als bankier’, zegt hij in een gesprek met Het Financieele Dagblad.
Verdienmodel
Een verdienmodel, waarbij bedrijven leven van provisies tot wel 80 procent, zoals DSB Bank deed, is geen duurzaam model, zegt hij.
Möller, die tevens bestuursvoorzitter is geweest van Euronext Amsterdam vóór de fusie met de Fransen en de Amerikanen, hoopt dat de leergang ertoe bijdraagt ethiek terug te brengen in de bestuurskamer.
Ethische dilemma’s
Hij wil dat bestuurders zich ervan bewust worden dat er ook ethische dilemma’s meespelen. Dat partijen ook bereid zijn de structuur van een bedrijf ter discussie te stellen als bijvoorbeeld van het beloningsbeleid verkeerde stimulansen uitgaan.
Möller: ‘Wij willen een gereedschapskist aanreiken, zodat toezichthoudende commissarissen bij het beloningsbeleid argumenten hebben om als tegenwicht te dienen bij de discussie over bonussen en het niet alleen aftikken wordt of iemand wel of niet zijn criteria heeft gehaald.’
Prijsmodel
De ex-Robeco-topman vindt dat de economie als wetenschap is afgedreven van de oorspronkelijke waarden. Waar het ooit een ‘moral science’ was, hebben zich vanaf de jaren zestig de modellen in het centrum van het denken geplaatst.
‘Met theorieën over de “efficient frontier” en het prijsmodel van Black-Scholes in de optiewereld hebben de rekenaars hun intrede gedaan. De regels uit het model bepalen hoe er in de economie wordt gedacht. We moeten ophouden met onze jasjes op te hangen aan mathematische kapstokjes.’
Denken vanuit principes en niet alleen maar kijken of de regels wel of niet overtreden worden, is zijn credo. ‘Verschuil je niet achter de regels. Schakel je eigen geweten in.’
Kortetermijngewin
Met name commissarissen zouden dat moeten kunnen. Zij zijn immers de enigen wier beloning niet afhankelijk is van de prestaties van een bedrijf. ‘Alleen graaien is uiteindelijk niet duurzaam. Ook veel toezichthouders zijn heel lang meegegaan in dat kortetermijngewin.’
Möller wil eraan meehelpen dat mensen een andere afweging maken. ‘Het zou mooi zijn als we het schip een graad weten te draaien. Er zijn nu ook partijen die zeggen: mijn reputatie is me heilig, bepaalde dingen doe ik niet. Er moeten meer overwegingen zijn dan alleen geld verdienen.’
Brutobedrijfsresultaat
‘Neem de waarde van een bedrijf. Die bepalen we door bijvoorbeeld tien keer het brutobedrijfsresultaat te nemen. Maar als dat bedrijf heel veel CO2 uitstoot, is het verdienmodel niet duurzaam en maak je de verkeerde waardebepaling.’
Copyright: Het Financieele Dagblad, 29 oktober 2009.