Onlangs was ik weer in Denemarken voor werk. Onder andere bij Planetary Responsibility Foundation, een bijzondere stichting die investeert in projecten die natuur en biodiversiteit beschermen en herstellen. Het is geen filantropische stichting, de activiteiten moeten ook een financieel rendement genereren om ook de lange termijn financiële duurzaamheid te borgen.
Een klein team verricht indrukwekkend en belangrijk werk onder het motto ‘Restore and Rethink’. De ‘Restore’-activiteiten omvatten bijvoorbeeld herbebossing en de ‘Rethink’-activiteiten gaan over de manier waarop wij produceren en zakendoen: hoe wij onze productieprocessen kunnen en moeten veranderen om meer natuurinclusief te worden. Waarom? De natuur vormt een onmisbare basis voor nagenoeg alle productieprocessen en onze consumptie, dus eigenlijk van ons leven op aarde. Door roofbouw op de natuur brengen we niet alleen de natuur zelf grote schade toe, maar bedreigen wij ook onze eigen levens. Door middel van de Rethink-activiteiten wordt kennis met onder andere bedrijven en overheid gedeeld ten behoeve van het duurzaam veranderen van hun activiteiten. Ook worden case studies gedeeld over hoe het wel kan (zie www.prf.dk): bedrijven die er werk van hebben gemaakt om duurzamer te opereren. Bedrijven die een deel van de oplossing in plaats van een deel van het probleem willen zijn.
Een voorbeeld hiervan is de Deense bierbrouwer Carlsberg, die klip en klaar meldt dat biodiversiteit de kern van de business is. Carlsberg integreert biodiversiteit in de hele waardeketen, van duurzaam geteelde gerst tot herbruikbare flessen. De Director Group Sustainability zegt: ‘Biodiversiteit is niet iets wat wij ernaast doen. Het is een integraal onderdeel van onze strategie en van alle activiteiten, van landbouw tot verpakking’. In de duurzaamheidsstrategie van Carlsberg, Together towards ZERO and beyond, worden concrete doelen gesteld die relevant zijn voor de business, waaronder doelen voor hernieuwbaar materiaalgebruik, 100 procent waterherstel en net zero door de hele waardeketen in 2040.
Een voorbeeld van een concrete actie is om jaarlijks 15.000 ton biologisch geteelde gerst te gebruiken, ongeveer 40 procent van het totaal en genoeg om 100 miljoen liter bier te brouwen. Duurzame, regeneratieve landbouw kent een ‘dubbel dividend’: emissies worden verlaagd én de natuur op en om de velden wordt hersteld. Ook in Nederland zijn er talloze voorbeelden van boeren die de beweging willen maken van de traditionele naar regeneratieve landbouw. De overheid heeft de belangrijkste rol in het gezonder maken van het landbouw – want er zijn geld en regels voor nodig – maar er zijn ook voorbeelden van beleggingsoplossingen waarbij in regeneratieve landbouw en natuur wordt geïnvesteerd met als ‘dubbel dividend’: rendement en natuurherstel.
Carlsberg zet ook bewust in op watergebruik, wat cruciaal is voor de productie van bier. ‘Schoon water is essentieel voor gezonde ecosystemen en voor de productie van Carlsberg’. Het bedrijf heeft tot doel gesteld om voor 100 procent te zorgen voor wateraanvulling (‘replenishment’). Dat betekent dat al het gebruikte water in dezelfde of betere staat wordt teruggebracht in de natuur. Dus geen lozing van vervuild water, zoals bedrijven absurd genoeg, lang hebben mogen doen - en nog doen!
Carlsberg heeft natuur als strategische prioriteit gesteld. ‘Als de biodiversiteit afneemt is dat een bedreiging voor zowel de voedselvoorziening (‘food security’) als onze eigen grondstoffen. Carlsberg behandelt biodiversiteit als kern van het businessmodel, niet als Corporate Social Responsability (CSR; Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen)-add-on’, zegt het bedrijf.
Terwijl duurzaam beleggen, voornamelijk in de VS, onder druk staat, gaat de klimaatverandering en druk op de planetaire grenzen gewoon door. Dit gaat niet vanzelf weg en het bedreigt ook bedrijven. Bedrijven die tijdig duurzaamheid in de bedrijfsvoering incorporeren, kunnen dan ook een competitief voordeel behalen. Terwijl ik vaker word beticht van het stellen dat alles in Denemarken beter is, durf ik toch Carlsberg als een voorbeeld te noemen.
Proost – met een Carlsbergbiertje uiteraard – op een gezond nieuwjaar!
Anne Gram is onafhankelijke deskundige en lid/adviseur van pensioenfondsbesturen, beleggingscommissies en raden van toezicht.