Het bestaansrecht van beleggingsfondsen is ontleend aan het feit dat beleggers de verantwoordelijkheid voor hun beslissingen delegeren aan professionals. Beleggers kopen daarom aandelen in een beleggingsfonds met een specifiek mandaat en hoeven zich vervolgens niet meer te bekommeren om de samenstelling van deze portefeuille.
De belegger vertrouwt hierbij op de professionaliteit van de manager. De relatie tussen de belegger en het beleggingsfonds wordt voor een belangrijk deel vastgelegd in de prospectus van het fonds door een keuze voor het beleggingsuniversum en de benchmark.
Transparantie heeft een prijs
Onze behoefte aan transparantie leidt ertoe dat we het prettig vinden wanneer fondsen duidelijk zijn over waar ze in beleggen en welke strategie ze volgen.
Transparantie lijkt een wapen in handen van de belegger bij de keuze van beleggingsfondsen, maar het wapen kan zich ook tegen de belegger keren. De prijs van transparantie is dat de belegger steeds meer zaken geacht wordt te weten, omdat hij of zij het had kunnen weten.
Transparantie legt ook een deel van verantwoordelijkheid bij de belegger.
Bepaal zelf de allocatie
De verantwoordelijkheid voor een steeds groter deel van de beleggingsbeslissingen is in de afgelopen decennia bij de belegger komen te liggen. Voorheen werd een groot deel het vermogen belegd in algemene beleggingsfondsen zoals Robeco, waarbij het fondshuis de verantwoordelijkheid neemt voor de keuze voor bepaalde landen, sectoren, en bijvoorbeeld de vraag of het valutarisico afgedekt moet worden.
Tegenwoordig bieden fondsenhuizen beleggers een grote verscheidenheid aan landenfondsen en sectorfondsen aan. De transparantie van deze produkten is vaak erg groot. Hiermee is de belegger zelf verantwoordelijk voor de belangrijkste keuzes in het beleggingsproces, namelijk de strategische en tactische asset allocatie.
John Bogle beschrijft op de website van Morningstar dat met name ETF beleggers hiermee veel geld verliezen door te vaak en meestal op het verkeerde moment te switchen van de ene naar de andere sector.
Life cycle fondsen
Vanuit het perspectief van de belegger die weinig tijd en expertise heeft, is het beter om in een goed gekozen mix fonds te beleggen. Een mogelijke optie hier is om te kiezen voor een life cycle fund.
Bij een life cycle fund wordt het risico aan het einde van de looptijd afgebouwd door de positie in aandelen te verkleinen. Bij deze fondsen is de fondsenaanbieder verantwoordelijk voor alle aspecten van de asset mix.
Daarnaast biedt zo’n fonds de belegger de mogelijkheid om een portefeuille te kiezen die past bij zijn of haar beleggingshorizon.
Auke Plantinga is universitair hoofddocent aan de faculteit economie en bedrijfskunde van de Rijksuniversiteit Groningen.