Er zijn veel redenen waarom je niet zou moeten beleggen in obligaties. Het rendement is laag, terwijl het desondanks toch best risicovol kan zijn.
Wellicht de belangrijkste reden om niet te beleggen in obligaties is dat het ultiem saai is en nagenoeg geen leuke verhalen oplevert om tijdens de vrijdagmiddagborrel of bij een verjaardagsvisite stevig over op te scheppen.
Een uitzondering hierop betreft de handel in perpetual zero coupon bonds, maar dit terzijde.
Toch zijn obligaties een belangrijk en onmisbaar onderdeel van de particuliere beleggingsportefeuille. Met behulp van obligaties kun je het risicoprofiel afstemmen op je persoonlijke situatie. Het gaat dan in het bijzonder om het treffen van een voorziening voor uitgaven die u op de middellange termijn in redelijkheid kunt verwachten, zoals de kosten voor studerende kinderen en andere grote noodzakelijke uitgaven.
U schaft dan een verzameling obligaties aan met een looptijd die overeenkomt met het verwachte moment van de uitgave. Bij twijfel over de gewenste looptijd van de obligatie, kies ik er doorgaans voor een die iets korter is dan de verwachte uitgave.
Cash flow matching
Naast de bovengenoemde portefeuille raad ik ook aan om een half jaarsalaris opzij te zetten op een spaarrekening voor onvoorziene uitgaven. De rest van uw vermogen mag u wat mij betreft zo risicovol beleggen als u zelf wilt.
De hierboven beschreven strategie wordt ook wel cash flow matching genoemd, en wordt naar mijn smaak veel te weinig toegepast. Veel particuliere beleggers worden door de op zich goedbedoelde zorgplicht via risicoprofielen naar een mix van fondsen geleid waarbij een deel belegd wordt in obligatiefondsen.
Het is alleen zeer onwaarschijnlijk dat de obligaties in een obligatiefonds looptijden hebben die overeenkomen met die van uw verwachte uitgaven. Daarom zullen de obligatiefondsen in een dergelijke portefeuille niet risicovrij zijn.
Beheervergoeding
Een ander nadeel is dat beheervergoeding en de total expense ratio voor obligatiefondsen nogal eens aan de hoge kant is. Ik zie niet zo goed in waarom een obligatiefonds een total expense ratio zou moeten hebben hoger dan 1 procent, en zelfs dat is naar mijn smaak al te hoog. Toch zijn er nogal wat fondsen die met een dergelijke total expense ratio werken.
Dit betekent dat het verschil tussen een gunstig geprijsd termijndeposito en het hogere rendement op obligaties reeds door de beheerskosten kan verdwijnen.
Tenzij u een zeer groot vertrouwen heeft in de talenten van de fondsmanager om op rentebewegingen te anticiperen is het naar mijn mening weinig zinvol om obligatiebeleggingen door middel van een obligatiebeleggingsfonds te realiseren.
Auke Plantinga is universitair hoofddocent aan de faculteit Economie en Bedrijfskunde van de Rijksuniversiteit Groningen.