Volgens een onderzoek uitgevoerd door Hirsch Stock Traders Almanac blijkt de maand oktober in jaren van Amerikaanse presidentsverkiezingen de slechtste beursmaand te zijn. Het onderzoek betreft de koersresultaten van de Dow Jones en S&P 500 index vanaf 1952, de Nasdaq vanaf 1972 en de Russell indices sinds 1980.
De maand oktober heeft daarnaast een beruchte reputatie als gevolg van plotselinge hevige koerscorrecties in het verleden. Denk hierbij aan het koersverloop in aanloop naar de beurscrash van 19 oktober 1987 dat destijds opvallende gelijkenissen vertoonde met het nerveuze marktgedrag in aanloop naar de beurskrach in oktober 1929.
Relatief vers in het collectieve beleggersgeheugen liggen nog de mini-krach in oktober 1997 en de sluipkrach naar het dieptepunt in oktober 1998. En laten we oktober 2008 natuurlijk ook niet vergeten.
Koerspatronen uit het verleden zijn in de technische analyse een hulpmiddel om de meest waarschijnlijke toekomstige richting van de beurskoersen te voorspellen. Op 5 november 2015 werd op deze plek gerefereerd aan onder andere het marktgedrag in de periode 1997/1998 als een gids voor 2016.
De strekking van de column was dat de Europese aandelenindex zich mocht verheugen op een gestage stijging tot de tweede helft van 2016 en een herhaling van het ‘sell in may’-gezegde met een subtiele hint naar een gemene sluipkrach in september/oktober. De Europese DJ Stoxx 600 index bereikte dit jaar een piek op 21 april bij een intraday indexstand op 351,51. Op 29 april sloot deze beursbarometer op 341,48 terwijl de maand september werd afgesloten op 342,92. Op 5 september werd bij een indexstand op 351,77 de top van april getest. Deze weerstand blijkt vooralsnog een plafond van beton. Er wordt wel geduwd naar boven, maar het wil niet echt lukken om een positieve doorbraak te forceren.
Op 28 september 2015 werden in Het Financieele Dagblad in de technische analyse column ‘langs de lijn’ fundamenteel uitdagende vraagstukken en tijden aangekondigd afgaande op de langetermijn koersontwikkeling van de DJ Stoxx 600 index. Op de dag van die publicatie eindigde de Europese beursgraadmeter op 341,57.
Over de fundamentele uitdagingen in Europa gaan we het nu niet hebben. Wel zijn er kanttekeningen te plaatsen bij de technische analyse voorspelling. Anders dan eind 1997/begin 1998 dook de DJ Stoxx 600 index begin dit jaar onder het dieptepunt van 30 september 2015 (<347,77), hetgeen een teken is van zwakte. De koersperformance in de afgelopen 12 maanden bedraagt -1,39 procent wat vergelijkbaar is met de koersprestaties van de Chinese Shanghai Composite (-1,57 procent).
Zowel de Chinese als Europese beursindices vallen recent opnieuw terug. Op 22 september werd in de DJ Stoxx 600 index een lagere top gezet op 347,86 waardoor nu opeens de contouren van een hoofdschoudertop zichtbaar worden. Indien de voorspelkracht van dit patroon in een koersdaling onder de zogenoemde neklijn resulteert, dan zou dit een continuatie opleveren van het dalende trendkanaal.
De beursstatistieken van Hirsch, het dalende 200-daags gemiddelde en het toppatroon waarschuwen feitelijk voor een potentieel gevaarlijke handelsmaand, tenzij er een boodschappenmand wordt voorbereid.
Edward Loef is een onafhankelijk technisch analist en in de VS geregistreerd als Certified Financial Technician bij de International Federation of Technical Analysts (IFTA).