Het SNS Nederlands Aandelenfonds werd afgelopen week afgeserveerd door Morningstar. Volgens het onderzoeksbureau is er geen toekomst meer voor ‘indexknuffelaars’.
Of dat zo is, lijkt mij nog geen uitgemaakte zaak. Voorwaarde om te overleven is wel dat deze fondsen duidelijker zullen moeten zijn over hun intenties.
Morningstar - net als toezichthouder AFM en mensen uit de industrie zoals Alex Otto en Bob Hendriks - roept het al langer: actief beheerde fondsen die nauwelijks van de index afwijken, vragen te hoge kosten voor de waarde die ze kunnen toevoegen. Vroeg of laat zullen ze worden verzwolgen door ETFs.
Maar sinds het provisieverbod van 2014 heeft het kostenargument sterk aan kracht ingeboet. De beheerfee is doorgaans gehalveerd waarmee ze vergeleken met indextrackers niet schreeuwend duur meer zijn.
Hoezo duur?
Dat geldt ook voor het SNS Nederlandse Aandelenfonds dat 0,53 procent per jaar aan lopende kosten (exclusief transactiekosten) in rekening brengt. Dat is slechts 20 basispunten meer dan wat een belegger per jaar voor een tracker op de AEX-index kwijt is. De meeste andere actief beheerde Nederlandse aandelenfondsen zijn een stuk duurder.
Dit plaatst het leveren van (de beperkte) toegevoegde waarde van indexhuggers zoals het SNS-fonds in een ander perspectief.
Morningstar steekt het vooral dat het SNS Nederlands Aandelenfonds een erg lage ‘active share’ heeft, wat betekent dat er nauwelijks moeite wordt gedaan om extra rendement te maken (wat het fonds op meerjaarsbasis overigens ook niet lukt). Beheerder Corné van Zeijl brengt daar tegenin dat risico nemen op zich geen doel moet zijn, alleen als het rendement oplevert. Kennelijk ziet hij weinig interessante beleggingsmogelijkheden…
Risico-rendementsverhouding
Meer in het algemeen kun je stellen dat indexhuggers behoedzaam zijn, waarbij een fondsmanager onder andere probeert rotte appels als Imtech (toen het nog een AEX-component was) tijdig uit de portefeuille te verwijderen, of in elk geval fors te onderwegen, waardoor de risico-rendementsverhouding verbetert.
Dit spreekt vooral institutionele beleggers aan. Niet geheel toevallig dient de SNS-strategie dan ook vooral deze groep. Particuliere beleggers zal dit allemaal minder een zorg zijn. Zij kopen gewoon een fonds dat tegen geringe extra kosten een kans maakt op het behalen van een kleine outperformance.
Prima, maar dan moet dat ook duidelijk zijn. En dat kun je van het SNS Nederlands Aandelenfonds niet zeggen.
Werkelijke aard van het beestje
Wie de website, de Essentiële Beleggersinformatie of fact sheets bekijkt, komt niet veel verder dan dat het fonds binnen een ‘vastgesteld risico’ een rendement ‘dat ten minste gelijk is’ aan het rendement van de AEX herbeleggingsindex wil behalen. De meeste beleggers zullen toch stiekem hopen op meer.
Wel meldt Actiam, zoals de vermogenbeheertak van SNS tegenwoordig heet, op haar site nadrukkelijk dat het beleggingsfonds één van de goedkoopste in zijn categorie is.
Daarmee verhult Actiam de werkelijke aard van dit beestje, namelijk dat het een betaalbare indexhugger is. Daar is niet per se iets mis mee. Maar vermeld het gewoon, dat schep je geen valse verwachtingen.
Harm Luttikhedde is redacteur bij Fondsnieuws.