De eerste reacties van de aandelenmarkten op de herverkiezing van president Obama waren gemengd.
Beleggers zien op korte termijn de risico’s van een lastige ‘fiscal cliff’-discussie, maar kunnen ook over dit begrotingsravijn naar de overkant kijken, waar Obama de Fed alle ruimte zal blijven geven om de economie tot bloei te brengen.
In de rest van dit jaar zullen de financiële markten mogelijk wat minder oog hebben voor bedrijfscijfers en maatregelen van centrale banken dan normaal. De ontwikkelingen in de Amerikaanse politiek zullen in de schijnwerpers staan, misschien samen met nieuws over Griekenland en/of Spanje.
Obstakel
Als het Congres niet vóór 1 januari tot overeenstemming komt, zal de Amerikaanse economie in 2013 worden getroffen door een kramp in de begroting ter waarde van 600 miljard dollar, die het land in een recessie kan duwen. Dit obstakel in de begroting vloeit voort uit het aflopen van een reeks belastingverlagingen uit het Bush-tijdperk en automatische bezuinigingen op defensie en binnenlandse bestedingsprogramma’s.
Het proces wordt gecompliceerd door het feit dat de republikeinen het Huis van Afgevaardigden domineren en de democraten de Senaat. Beleggers verwachten terecht een verlenging van veel van de belastingvoordelen tot in 2013, maar het debat hierover zou weleens lang kunnen gaan duren en moeizaam verlopen, waardoor de volatiliteit in de aandelenmarkten tijdelijk kan toenemen.
Blij
Maar los van deze kwestie moeten de financiële markten blij zijn met de winst van de democraten in de VS. Zeker in een tijd waarin de VS en Azië tekenen van een kwetsbaar cyclisch herstel vertonen, is het van het grootste belang dat het nieuwe geloof van beleggers in de langetermijnmaatregelen van centrale banken om hun economieën te stimuleren stand houdt.
Aangezien Mitt Romney had laten doorschemeren dat hij Fed-voorzitter Bernanke zou vervangen bij het aflopen van diens ambtstermijn in januari 2014, had dat geloof beschadigd kunnen worden.
Het komende debat in het Amerikaanse Congres over het begrotingsravijn kan een slachtveld worden, maar linksom of rechtsom zal er een oplossing worden gevonden. Wanneer dat gebeurt, zullen beleggers en bedrijven eindelijk iets meer duidelijkheid krijgen over de vooruitzichten voor de Amerikaanse economie voor 2013.
Duidelijkheid hard nodig
Die duidelijkheid is hard nodig, omdat de broosheid van de huidige opleving voornamelijk kan worden verklaard uit een gebrek aan bereidheid bij bedrijven om grote kapitaaluitgaven te doen. Zelfs in een periode waarin de Amerikaanse burger heel behoorlijk consumeert, de huizenmarkt aantrekt en de kredietverlening door banken enig herstel vertoont, is het Amerikaanse bedrijfsleven terughoudend met investeringen in de toekomst.
Deze terughoudendheid kan sterk worden verminderd door nieuwe duidelijkheid over het begrotingsbeleid onder Obama, versterkt door aanhoudende stimuleringsmaatregelen door de Fed onder Bernanke.
Terwijl de economische cijfers in de VS en Azië recentelijk zijn verbeterd, strompelt Europa verder onder het juk van bezuinigingsprogramma’s en politieke onzekerheid. Deze situatie zal naar verwachting voortduren in 2013, waarbij alleen de op export gebaseerde kracht van Duitsland erger zal voorkomen.
Zonder de bescheiden groei buiten Europa zou de eurocrisis nog veel ernstiger zijn. Europa heeft tijd nodig om hervormingen door te voeren en die tijd kan alleen worden gekocht met een combinatie van proactief ECB-beleid en een redelijke groei van de wereldeconomie.
De winst van Obama zou, na de potentiële volatiliteit rond het debat over het begrotingsravijn, een voortzetting moeten betekenen van een begrotings- en monetair beleid dat in de afgelopen jaren goed heeft gewerkt voor de financiële markten en dat in 2013 opnieuw zou kunnen doen.
Ad van Tiggelen is senior strateeg van ING Investment Management.
De informatie in deze column dient niet te worden opgevat als beleggingsadvies, beleggingsaanbeveling, aanbod of uitnodiging om effecten te kopen, te verkopen of anderszins te verhandelen.