Het is weer bonusseizoen in de Londense City en berichten over bonuspotten van banken van meerdere miljarden zijn schering en inslag.
Vrijwel onmiddellijk klinkt dan ook weer de roep om de invoering van een financial transactions tax (FTT) om - in de ogen van de voorstanders daarvan - dit soort excessen te beteugelen.
Het saillante hiervan is dat de regering van het Verenigd Koninkrijk fel gekand is tegen de invoering van een FTT. Een dergelijke FTT zal blijkens onderzoeken ook zeer nadelig uitwerken voor spaarders en beleggers.
De verwachting is namelijk dat financiële instellingen dergelijke belastingen zullen doorberekenen. De FTT zal ook de performance van beleggingsfondsen raken. In het bijzonder passieve beleggingsstrategieën die inzetten op lage kosten, zullen het effect van een FTT voelen.
Transactietaks
In het bijzonder complex is dat de FTT in bepaalde EU-Lidstaten wel wordt ingevoerd en in andere niet, waardoor er allerlei ongerijmde effecten kunnen optreden. Zo gaat het bijvoorbeeld van belang worden of een wederpartij vanuit een branch in Nederland (geen FTT-participant) handelt dan wel vanuit een branch in Duitsland (dat wel zal participeren in de FTT)
Maar ook op andere fronten worden beleggers en fondsen de afgelopen jaren belaagd. Zo zijn er de hand over hand toenemende informatie en identificatieverplichtingen. In dat kader hebben we de afgelopen jaren de introductie van FATCA gezien die fondsen verplicht om hun deelnemers te identificeren en bepaalde gegevens over hen te verzamelen en te rapporteren.
Tevens gelden registratieverplichtingen bij onder meer de Amerikaanse belastingdienst. Daar kwam vorig jaar de aanpassing van de spaarrenterichtlijn bij, als gevolg waarvan naast ICBEs ook veel andere fondsen eronder gingen vallen.
Tevens werd een groter aantal instrumenten onder de reikwijdte van de richtlijn gebracht en zal er meer moeite moeten worden gedaan om de uiteindelijk gerechtigde te identificeren, als gevolg van een zogeheten doorkijk benadering.
Staatssteun
Daarnaast is er de afgelopen maanden – mede als gevolg van de lux leaks-affaire – een toenemende aandacht geweest voor fiscale rulings. Hierbij speelde in het bijzonder de vraag of een dergelijke ruling staatssteun oplevert.
Deze discussie speelt echter niet alleen voor rulings, maar ook voor speciale fiscale regimes. Ook daar kan onder omstandigheden sprake zijn van staatssteun. Die discussie raakt ook fondsen, aangezien zij ook gebruikmaken van bijzondere fiscale regimes om te voorkomen dat investeerders als gevolg van de investering in het fonds worden geconfronteerd met additionele fiscale lasten.
Mocht een fiscaal regime als staatssteun worden aangemerkt, dan zal een fonds het voordeel dat het als gevolg van dat regime heeft genoten, moeten terugbetalen.
Het succesvol navigeren van deze fiscale regels en tegelijkertijd het rendement van het fonds bewaken, zal voor fondsmanagers dan ook in toenemende mate een uitdaging worden.
Jeroen Smits is advocaat-belastingkundige bij Stibbe en lid van Stibbe’s Investment Management Groep.