Een terechte vraag kreeg ik onlangs van een nog jonge belegger. Hij had mij een aantal vragen over ETFs gesteld en na goed overleg met zijn ouders zijn keuze gemaakt.
Op het allerlaatste moment kwam zijn moeder echter met een aanvullende vraag op de proppen:
‘Wanneer indexbeleggen breed gespreid is, lage kosten heeft en dus minder risicovol is dan bijvoorbeeld opties, turbo’s en stockpicking, waarom staat dan bij uw wereldindex ETF de risicometer op 6, op een schaal van 1 tot 7?’
Inderdaad een goede constatering. Immers, je zou verwachten dat bij een dergelijke hoge score eerder opties, hedgefunds of turbo’s zouden horen. We hebben wat dat betreft iets uit te leggen, en gelukkig konden we dat ook.
En hoewel ik het een goede zaak vindt dat de verantwoordelijke toezichthouders, de AFM en de Europese toezichthouder, aanbieders van financiële instrumenten aansporen de risico’s die beleggers lopen inzichtelijk te maken, zie ik zeker twee punten waarop de huidige risicometer verbeterd kan worden.
Totale spectrum
Ten eerste zou een risicometer het totale spectrum van financiële producten moeten omvatten, dus niet alleen obligatie- en aandelenfondsen, maar ook afgeleide financiële instrumenten als opties, turbo’s en futures. Dat geeft de belegger een duidelijker beeld welk product ze waar voor kunnen gebruiken, en hoe ze de risico’s van bepaalde producten moeten inschatten. Het voorbeeld wat ik hierboven noemde geeft al aan dat de huidige risicometer beleggers onnodig kan afschrikken.
En als de belegger dan wil inzoomen op een bepaalde beleggingscategorie als ETFs of beleggingsfondsen is het, ook weer in het belang van de belegger, belangrijk dat alle risico’s meegenomen worden.
De huidige risicometer gaat uit van de volatiliteit van het product in het verleden. Een goede indicator, maar niet de enige. Wat te denken van bijvoorbeeld valutarisico, spreidingsrisico, liquiditeitsrisico en tegenpartijrisico? Zo kan ik er nog wel een paar opnoemen en zonder het nu weer al te ingewikkeld te maken, is er vast een betere vorm te vinden waarin voornoemde risico’s vertegenwoordigd zijn, dan de huidige paraplu van volatiliteit waar het risico nu aan opgehangen wordt.
Belegger niet afschrikken
De belegger verdient een transparante en representatieve risicograadmeter. Het is in het belang van de consument, maar ook van de hele financiële sector, dat de consument goed voorgelicht wordt en waar nodig, gewaarschuwd wordt. Maar we hoeven hem of haar ook weer niet weg te jagen van relatief veilige beleggingsproducten. Ik daag de toezichthouders dan ook van harte uit om hierover eens een keer te brainstormen.
Martijn Rozemuller is managing director en oprichter van Think ETF’s.