Daar waar het wel voor vestiging van bedrijven lijkt te lukken, is het ons niet gelukt Nederland aantrekkelijk te maken voor het vestigen van beleggingsfondsen.
Sterker nog, we zijn zelfs één van de weinige landen in Europa die te maken hebben met een teruggang in het aantal lokale beleggingsfondsen. Nederland heeft namelijk nu 30 procent minder fondsen in vergelijking met 2002 en laat daarmee alleen Italië achter zich. Zeker gezien het aantal fondsen dat we nu hebben spelen we geen rol van betekenis meer als vestigingsplaats binnen de particuliere beleggingsfondsmarkt, ondanks de interessante belastingverdragen.
De invoering van Ucits, de Europese standaard voor beleggingsfondsen bedoeld om de internationale distributie binnen Europa te vergroten, heeft het beoogde effect gehad. Meer en meer beleggingsfondsen maken gebruik van deze standaard waardoor het aantal internationaal verkochte fondsen sterk is toegenomen.
Werd in 2002 nog slechts 22 procent van het totale fondsvermogen beheerd door fondsen die hun klanten uit meerdere landen haalden, nu is dit aandeel bijna verdubbeld tot 41 procent.
Verhuisd naar Luxemburg
De afgelopen 10 jaar zijn ook behoorlijk wat Nederlandse fondsen geschikt gemaakt voor internationale distributie en verhuisd naar Luxemburg. Dit is goed nieuws, want zo is het mogelijk om als Nederlandse vermogensbeheerder een brede klantenbasis te bereiken. Daar zal de B.V. Nederland alleen minder de vruchten van plukken als we onze vermogensbeheerders op last van Brussel verkopen danwel ontmantelen.
Het Groothertogdom Luxemburg is veruit marktleider als vestigingsplaats. Bijna één derde van alle in Europa verkochte beleggingsfondsen zijn hier te vinden, wat grofweg 45 keer zo veel is als in Nederland. In 2006 was dit overigens nog een factor 30 en in 2001 nog een factor 15. Het tij dat het Holland Financial Centre helaas niet meer heeft kunnen keren bij haar oprichting in 2007.
Liechtenstein
En dan de nieuwkomer op het fondstoneel: Liechtenstein. Een mooi belastingparadijs tussen Zwitserland en Oostenrijk met ongeveer 35.000 inwoners. Iets hebben ze daar goed begrepen, want in de afgelopen 10 jaar heeft het aantal daar gevestigde fondsen een groei laten zien van meer dan 400 procent.
Nu is een groeipercentage al snel hoog als je met weinig start, maar op dit moment hebben ze daar al bijna 2,5 keer zo veel fondsen met een beheerd vermogen dat ongeveer gelijk staat aan 60 procent van Nederlandse beleggingsfondsen.
Kortom, de Europese standaard voor beleggingsfondsen heeft een internationalisering tot stand gebracht in de Europese fondsindustrie en Nederland heeft de boot gemist. Niet alleen zijn we ingehaald door de marktleiders van nu, maar ook door de nieuwkomers van morgen. De vestigingstaart is op fondsgebied verdeeld en iemand anders is er met ons stuk vandoor gegaan.
Jorg Sunderman is Head of Market Intelligence bij Robeco Asset Management.
De informatie in deze column dient niet te worden opgevat als beleggingsadvies, beleggingsaanbeveling, aanbod of uitnodiging om effecten te kopen, te verkopen of anderszins te verhandelen.