Goede doelen zijn enthousiast over missiegerelateerd beleggen, ook wel impact investing genoemd. Zij hebben hiervoor potjes gereserveerd. Toch komt het in Nederland moeilijk van de grond.
Zoals de meeste nieuwe ontwikkelingen komt missiegerelateerd beleggen uit de VS. Het wordt vaak gezien als een vorm tussen doneren en beursgenoteerd beleggen. Dit impliceert dat rendement en risico navenant zijn. Echter, dit is te kort door de bocht. Missiegerelateerde beleggingen kunnen sterk uiteen lopen.
Renteloze lening
Het meest dicht bij doneren, staat het verschaffen van een renteloze lening. Hierbij moet de lening, net als bij een bank, worden terugbetaald. De coupons kunnen als een donatie worden beschouwd. Het risico is over het algemeen laag en het rendement, na inflatie, iets negatief.
Een geheel andere vorm van missiegerelateerd beleggen is een participatie in het aandelenkapitaal van een niet-beursgenoteerd bedrijf. Van deze pure private equity-investering is het verwachte rendement en risico veelal hoger dan van beursgenoteerde aandelen.
Dat het rendement soms laag is of mogelijk een verlies wordt geleden vindt men meer acceptabel dan bij beursgenoteerde beleggingen omdat missie gerelateerde beleggingen dichterbij de uitgangspunten van het goede doel staan. Dat vermogensbeheerders missiegerelateerd beleggen niet stimuleren, komt onder meer doordat hun belegd vermogen als gevolg hiervan afneemt. Het geld gaat immers naar een derde partij.
Niet eenvoudig
Hier komt wederom de ethiek van de bankier om de hoek. Probeer je de cliënt te helpen of je eigen winst te maximaliseren? Dit betekent dat goede doelen zelf het initiatief moeten nemen. Echter, door het ontbreken van kennis op dit gebied, is dit niet eenvoudig. Bovendien wordt meestal maar een klein deel van het vermogen aangewend voor missiegerelateerd beleggen. De beschikbare middelen zijn hierdoor niet interessant voor de grote private equity-huizen. Het aanbod blijft hierdoor beperkt.
Daarnaast is het universum van mogelijke missiegerelateerde beleggingen zeer breed. Van een investering in bedrijven die nieuwe geneesmiddelen ontwikkelen of de zorg verbeteren tot windmolens om een CO2-neutrale bedrijfsvoering te realiseren en het verstrekken van een renteloze lening voor een nieuw schoolgebouw in een ontwikkelingsland.
Om missiegerelateerde beleggingen te concretiseren, adviseer ik dat goede doelen met elkaar om de tafel gaan zitten om de wensen en eisen goed in kaart te brengen. Zij kunnen bij investeringen desgewenst gezamenlijk optrekken waardoor de omvang van een mogelijke investering toeneemt en de kosten van bijvoorbeeld advies worden gedeeld. Alleen dan zal missiegerelateerd beleggen over 5 jaar, net als duurzaam beleggen, een gemeengoed zijn in goede doelenland.
Rogier Rake is partner bij IBS Asset Manageent