In de aanloop naar de eurotop eind deze week zien we een inmiddels gebruikelijk patroon.
Commentatoren buitelen over elkaar heen om een ieder die het maar horen wil te vertellen dat als er op de top geen doortastende besluiten genomen worden de euro echt vergaat en we met z’n allen het economische ravijn in duikelen.
In de afgelopen twaalf maanden hebben we misschien wel even zoveel topontmoetingen mogen beleven waarvan telkens gezegd werd: ‘Als er nu geen doortastende besluiten worden genomen dan…’.
En kijk, we leven nog steeds, de restaurants zitten vol en de boodschappenkarretjes bij de supermarkt puilen uit.
Niet de enige lichtpuntjes
De kerstverlichting wordt inmiddels gewoon weer opgehangen in de winkelstraten en dat zijn heus niet de enige lichtpuntjes in deze donkere dagen.
Te midden van alle doemdenkers wordt wel eens vergeten dat er nog steeds maar heel weinig plekken op de wereld zijn waar het beter toeven is dan in Noordwest-Europa.
De wereldhandel groeit gewoon. En ons navelstaren doet ons vergeten dat in bijvoorbeeld Brazilië er elke dag 23 dollar miljonairs bijkomen.
Paar jaar terug
Een lokale Europese economische recessie werpt ons een paar jaar terug maar toen liepen we ook niet in vodden of woonden we in kartonnen dozen.
Economische op- en neergang zijn van alle tijden en horen bij het leven als eb en vloed. En wat zich ook elke keer weer herhaalt is dat beleggers op de top denken dat de bomen tot in de hemel zullen groeien en in het dal denken dat het nooit meer goed zal komen.
Geen probleem
Financiële markten hadden er jarenlang geen enkel probleem mee geld te lenen aan Portugal, Italië, Ierland, Griekenland en Spanje tegen rentes die maar nauwelijks boven de rentes lagen waartegen Duitsland en Nederland konden lenen.
Het risico werd volstrekt verkeerd geprijsd. En nu laten we ons gijzelen door dezelfde financiële markten die voor leningen aan Italië vijf volle procenten hogere rentevergoeding vragen dan voor leningen aan Duitsland.
Ik vrees dat de financiële markten op de top het risico volstrekt verkeerd prijsden en dat nu in het dal ook gewoon weer doen.
Het Lelystad van de eurozone
Italië is geen Griekenland en Griekenland is voor de eurozone wat Lelystad is voor Nederland; niet heel groot qua economische importantie.
Italië heeft concurrerende industrieën en is een solvabel land. Het verschil tussen de verwachte economische groei en de huidige rente vergt evenwel onrealistisch hoge overschotten op de begroting om de Italiaanse schuld uitgedrukt als percentage van het bruto binnenlands product te doen dalen.
Het kan
Maar het kan wel: tussen 1995 en 2000 daalde de Italiaanse schuldquote van 121 naar 109 procent. De groei moet dus omhoog of de rente moet omlaag. Voor hogere groei zijn structurele aanpassingen in de Italiaanse economie nodig en dat vergt onder meer een premier die minder wordt afgeleid door mooie jonge meisjes.
De eerste stappen zijn gezet, maar voordat de maatregelen - zelfs als ze snel getroffen worden - effect hebben, zijn we een aantal jaren verder.
In de tussentijd moet de rente omlaag. En het kan zijn dat de markten daar een beetje bij geholpen moeten worden door de ECB, het EFSF, het IMF of door middel van de uitgifte van eurobonds.
Na de benodigde aanpassingen
Allemaal zaken waarvoor die mevrouw van middelbare leeftijd in pastelkleurige broekpakken uit Berlijn terecht pas toestemming voor zal geven als de benodigde aanpassingen in Italië en in de Europese verdragen goed verankerd zijn.
Dit is overigens geen koopadvies voor Italiaanse obligaties en ik voel aan mijn water dat er nog een paar cruciale toppen zullen volgen.
Sander van Eijkern is partner bij vermogensbeheerder Scorevalue.