Bij de beleggingskeuzes die beleggers maken staat financieel rendement op de langere termijn voorop.
Pensioenfondsen, stichtingen en een steeds groter wordende groep institutionele beleggers stellen echter in toenemende mate als voorwaarde dat dit rendement daarnaast op verantwoorde wijze moet worden behaald.
Waar in het verleden een verantwoord beleggingsbeleid voornamelijk werd vormgegeven door het uitsluiten van veel bedrijven en sectoren, wordt tegenwoordig meestal gekozen voor een gecombineerd uitsluiting- en engagementbeleid.
Controversiële wapens
De meeste beleggers die een verantwoord beleggingsbeleid hebben geformuleerd sluiten enkel ondernemingen uit wanneer deze betrokken zijn bij de productie van controversiële wapens.
Het gaat hierbij om producenten van clustermunitie, anti-persoonsmijnen, biologische-, chemische- en nucleaire wapens. Deze wapens worden als controversieel gezien vanwege hun disproportionele en willekeurige impact op burgerbevolkingen, vaak zelfs vele jaren nadat conflicten zijn beëindigd.
Indexfondsen of exchange traded funds (ETF’s) worden steeds meer door beleggers gebruikt bij de constructie van hun beleggingsportefeuille. Vaak realiseren beleggers zich echter niet dat diverse indices aandelen bevatten die zij in hun beleid uit willen sluiten.
Lockheed Martin en Textron
Een belegging in de iShares S&P 500 of het Vanguard US Stock Index Fund zadelt de belegger op met een positie in Lockheed Martin en Textron. Beide ondernemingen zijn betrokken bij de productie van clusterwapens.
Een ander voorbeeld is een belegging in de iShares MSCI Emerging markets en het Vanguard Emerging Markets Stock Index Fund. Deze twee fondsen leveren de belegger nog eens drie ongewenste posities op.
Hanwha
Zo is Hanwha uit Zuid Korea betrokken bij de productie van clusterwapens. Larsen & Toubro en Tata Power uit India zijn betrokken bij ontwikkeling van lanceersystemen voor clusterwapens.
Een belegger die controversiële wapens uitsluit in zijn beleid, belegt met een passieve belegging dus in vijf bedrijven met een ongewenste exposure naar controversiële wapens. Omdat indexfondsen of ETF-producten de index repliceren kan een belegging in deze controversiële bedrijven niet worden uitgesloten en is een engagementbeleid niet mogelijk.
Enkel met actieve managers
Een uitsluitingenbeleid kan daarom in mijn ogen enkel met actieve managers worden vormgegeven. Omdat verantwoord beleggen subjectief is, kan het niet worden gerepresenteerd middels gestandaardiseerde indexfondsen of ETF’s.
Veel actieve managers hebben in meer of mindere mate zelf al een verantwoord beleggingsbeleid geformuleerd en zij committeren zich hieraan bij de invulling van portefeuilles.
Verzoek tot verkoop
Daarnaast kan een actieve manager worden geconfronteerd met een ongewenste holding in zijn fondsportefeuille en het verzoek kan worden gedaan de ongewenste holding op korte termijn te verkopen, zodat de portefeuille weer in overeenstemming is met het gewenste beleid.
Wil de manager niet ingaan op het verzoek dan kan worden gekozen het fonds te verkopen en op deze manier een nieuwe manager in te huren die wel aan het beleid voldoet.
Rico Bosma is partner van Wealth Management Partners.