Aandelen zijn op langere termijn veiliger dan obligaties, concludeert AllianzGI op basis van historisch onderzoek. Volgens de vermogensbeheerder onderschatten beleggers de effecten van zowel inflatie als dividend. Dat aandelen op lange termijn meer opleveren dan obligaties is een algemeen aanvaard gegeven. Feit is dat aandelen het ook jarenlang slecht kunnen doen.
Toch blijken ze de beste keuze voor beleggers die het geld voor langere tijd kunnen wegzetten, concludeert AllianzGI op basis van een vergelijking tussen grote Amerikaanse aandelen, 10-jaars obligaties en 3-maands schatkistpapier sinds 1800.
Reëel rendement
Voor deze categorieën is gekeken naar de grootste uitslagen in het totaalrendement (dus koerswinst plus geherinvesteerde rente- uitkering of dividend), maar dan wel gecorrigeerd voor de inflatie.
Wie één jaar belegt, ziet de grootste uitslagen bij aandelen. In het beste jaar was het reële rendement bijna 67 procent (in 1862), het slechtste jaar (-38 procent) was 1932. Voor obligaties blijven de uitslagen binnen +35 procent (1982) en -22 procent (1864).
Het beeld begint echter te kantelen zodra beleggers aandelen langer vasthouden. Dennis Nacken, analist bij AllianzGI, heeft de voortschrijdende gemiddelden over de periode 1800- 2013 op een rijtje gezet. Wie vijf jaar belegde, was het slechtst af in de periode 1916-1921 toen het gemiddelde verlies per jaar 11 procent bedroeg.
Superieur
Maar staatsobligaties kennen vergelijkbare slechte jaren: van 1914 tot 1919 en van 1976 tot 1981 was het reële verlies per jaar meer dan 10 procent. Pas bij een beleggingshorizon van tien jaar kunnen aandelen volgens deze methodiek qua veiligheid als superieur aan obligaties worden beschouwd.
Tussen 1949 en 1959 leverden aandelen jaarlijks gemiddeld 17 procent op, tussen 1911 en 1921 (Eerste Wereldoorlog) en van 1965 tot 1975 (eerste oliecrisis) een verlies van bijna 4 procent. Maar obligaties deden het nog net iets slechter in de periode 1971-1981, toen hoge inflatie het rendement opat. Voor de huidige beleggers ligt de periode 1999-2009, waarin zowel de internet- als de kredietcrisis vielen, vers in het geheugen. In dat tijdvak was het gemiddelde jaarverlies op aandelen 3 procent.
Dertig jaar
Wie dertig jaar lang in aandelen belegt, heeft nog nooit een negatief rendement behaald, concludeert Nacken — in tegenstelling tot bij de vastrentende waarden. Bij aandelen zijn uitschieters lang geleden: minder dan 3 procent per jaar tussen 1903 en 1933; bijna 11 procent per jaar tussen 1857 en 1887.
In de obligatiemarkt is de recente geschiedenis het enerverendst. Tussen 1950 en 1980 verloren beleggers 2 procent per jaar op treasuries. De gouden jaren waren daarna. Tussen 1981 en 2011 leidde een dalende rente tot stevige koerswinsten en een gemiddeld rendement van meer dan 7 procent.
Conclusie
‘Na correctie voor inflatie en dividend zijn aandelen veiliger dan obligaties’, concludeert Nacken, die benadrukt dat de historie van de Europese markten minder goed gedocumenteerd is. De vraag is of de bevindingen ook geldig zijn voor het oude continent. ‘Wij denken van wel’, stelt de analist. Voor beide regio’s geldt dat de indices in de loop van de tijd veranderen.
Het lijstje met ‘largecaps’ in 1800 is een andere dan 213 jaar later.
Actief blijven
Wie blijft zitten in bedrijven die failliet gaan, komt niet aan de rendements cijfers waar AllianzGI mee schermt. ‘Faire kritiek’, vindt Nacken. ‘Deze statistiek wil niet zeggen dat je als beleggers tien grote aandelen moet kopen om daar vervolgens over dertig jaar weer eens naar te kijken. Je moet actief blijven beleggen, en de bedrijven selecteren die overleven.’
En is de aandelenmarkt anno 2014 vergelijkbaar met die in de begindagen? Leiden een lagere bevolkings- en welvaartsgroei niet tot het afvlakken van bedrijfsprestaties? ‘Je mag de historische gegevens niet extrapoleren’, stelt Nacken. ‘Maar wie belegt in Europa of de Verenigde Staten, belegt in wereldwijd actieve bedrijven die profiteren van de groei elders.
De vraag is wie zich beter kan aanpassen aan de vergrijzing: bedrijven of overheden. Ik denk dat het antwoord wel duidelijk is.’ Over de afgelopen 213 jaar brachten aandelen bijna 4 procent per jaar meer op dan risicovrije 10-jaars staatsobligaties, becijferde Nacken. Volgens hem is dat voor de komende tien jaar voor de westerse beurzen ook realistisch. Obligatiehouders moeten op hun tellen passen: ‘Een herhaling van de recente “bond rally” is onmogelijk.’
Copyright: Het Financieele Dagblad, 24 februari 2014