Hoewel de aangekondigde handelrestricties van de VS en China eerst vooral de staalindustrie leken te raken, zou de Amerikaanse consumententak wel eens het hardst geraakt kunnen worden.
De uitstroom van geld uit de Amerikaanse ‘consumer staples’ sector was begin april groter dan uit welke sector dan ook, bemerkte Philippe Roset, hoofd SPDR ETF’s Nederland bij State Street Global Advisors. Beleggers trokken in een week tijd 1,2 miljard dollar uit etf’s die beleggen in de sector.
De reactie van beleggers op de aangekondigde importtarieven van president Trump op staal en aluminium was anders: ze trokken de handen af van industrials en materials. Een reactie die volgens Roset vooral sentimentgedreven was, in plaats van een reactie op de daadwerkelijke impact die deze tarieven kunnen hebben. Dit omdat de exposure naar aluminium van de bedrijven in de Amerikaanse materials sector index met 2,5 procent eigenlijk zeer beperkt is. Bovendien was er eind april weer instroom in beide sectoren.
Uiteindelijk zal het volgens Roset meer gaan over de vraag wat het hoofdthema wordt van het handelsconflict tussen de VS en China. Want wat begon als beschermingsmechanisme voor de Amerikaanse staalproductie, is overgegaan in een behoefte om het handelstekort op te lossen en een poging om China te laten stoppen met het kopiëren of stelen van intellectueel eigendom.
Ook Marhijn Visser, secretaris internationaal ondernemen bij brancheorganisaties VNO-NCW - MKB-Nederland, wijst op de verschillen tussen de aangekondigde maatregelen en de daarmee gepaarde gevolgen. In het bijzonder het verschil tussen de aangekondigde importheffingen op staal en aluminium enerzijds en de in april aangekondigde extra heffing op 1300 Chinese goederen - vooral high tech - anderzijds.
‘Beide procedures zijn nog in de maak. Mochten de importheffingen op staal en aluminium doorgaan, zal de EU moeten kijken of het geen vrijwaringsmaatregelen wil nemen. De kans bestaat daarbij dat extra Chinees staal de Europese markt op stroomt: ongunstig voor onze staalproducerende industrie, maar gunstig voor ons verwerkende industrie.’
Samenwerkingsverbanden
Worden de invoertarieven op de vele honderden Chinese producten doorgevoerd, dan heeft dat volgens Visser vooral effect op chemicaliën, industrial equipment, machinery en motorvoertuigen.
Roset wijst in het kader van de tweede maatregel nog op de samenwerkingsverbanden tussen Chinese en Amerikaanse bedrijven. ‘Als het door nieuwe maatregelen voor hen lastiger wordt om informatie te delen of als overnames worden geblokkeerd, dan gaat dat doorwerken in de Amerikaanse technologiesector, maar ook in een sector als financial services.’
De bemoeilijking van samenwerking tussen Amerikaanse en Chinese bedrijven vormt niet de enige reden dat deze - en andere - Amerikaanse sectoren het zwaar kunnen krijgen bij de uitwerking van protectionistische maatregelen. Het missen van China als afzetmarkt is er nog eentje. Techbedrijf Apple (foto) haalt volgens de Amerikaanse krant USA Today bijvoorbeeld meer dan 22 procent van haar omzet uit China, voor transportbedrijf Expeditors International is dat zelfs 30 procent. Op sectorniveau is de Amerikaanse IT-sector het meest afhankelijk van het buitenland, volgens de krant, gevolgd door materials en industrials.
Hoe de flows zich in de toekomst zullen ontwikkelen, zal grotendeels afhankelijk zijn van hoe de importtarieven daadwerkelijk geïmplementeerd gaan worden. Roset: ‘Iets als een televisie wordt dan wel uit Korea of Taiwan aan Amerika geleverd, maar er zijn wel onderdelen vanuit China tijdens het assembleren gebruikt. Hoe zal een bepaald tarief of protectionistische maatregel in die hele supplychain een impact hebben?’
Retailers en de consument
De verwachting van State Street is dat Amerikaanse retailers linksom of rechtsom de dupe worden van dat soort vraagstukken. Roset: ‘Zeer waarschijnlijk betekent het namelijk dat de prijzen omhoog gaan. Uiteindelijk ook voor de Amerikaanse consumenten, maar in eerste instantie moeten de retailers daarmee om weten te gaan. Dat kan vervolgens ook invloed hebben op de inflatiecijfers in de VS.’
Hoewel de gevolgen in Amerika en China het grootst lijken te zijn, kan daadwerkelijke invoering van de maatregelen ook invloed hebben op Europa. Dat was volgens Roset begin april bijvoorbeeld merkbaar aan de uitstroom in Europese tech begin april. En hoewel de financials SPDR-etf 42 miljoen dollar verwelkomde in de eerste drie weken voor april, stond voor de gehele financial-etf-markt de teller op minus 120 miljoen dollar.
Hoe dat voor Nederland in het bijzonder zit, hangt volgens Visser van VNO-NCW - MKB-Nederland vooral af van eventuele concessies van de Europese Commissie aan de Amerikanen. ‘Stel bijvoorbeeld dat de EU de tarieven voor auto’s en automotive verlaagt, dan heeft dat hier effect.’
Profiteren
Intussen zijn er ook sectoren die juist kunnen profiteren van de spanningen tussen de VS en China. Roset noemt consumer staples in Europa, en wereldwijd utilities. Die rotatie van cyclische naar defensieve sectoren is al gaande, volgens Roset. Daarnaast is er veel interesse voor de energiesector, maar dat staat los van het handelsconflict.
Komt het tot een escalatie, dan kan dat volgens Roset zorgen voor een grote reactie in de allocatie naar sector-ETF’s. ‘Bijvoorbeeld als er een inreisverbod komt voor Amerikanen in China. Dan zal de hele financiële dienstverlening vanuit Amerika in China opdrogen. Maar, dat behoort tot 1 van de 100 variaties.’
Een beleggingscategorie die volgens State Street niet geraakt zal worden door het conflict, vormen Amerikaanse staatsobligaties. ‘De positie van China in deze obligaties is een reserve voor het hele Chinese financiële systeem. Grootschalige verkoop zou een te groot doorwerk-effect hebben’, aldus Roset.