‘Er is zoveel liquiditeit in de markten gepompt dat het vrijwel onmogelijk is om er nu een einde aan te maken.’ Dat heeft Christopher Dembik, strateeg van SaxoBank, recent gewaarschuwd op een fondscongres in de Verenigde Staten.
Dembik, werkzaam voor het Deens SaxoBank die nu eigenaar is van de Nederlandse Binck Bank, stelde op de 5th International Funds Summit, dat we thans getuige zijn van de vijfde golf van innovatie. Deze golf wordt echter gekenmerkt door lage groei, lage productiviteit en lage inflatie.
SaxoBank verwacht dat dit zal leiden tot een structureel lagere economische groei, mede veroorzaakt door lagere productiviteit. Economen hebben nog geen goede verklaring voor deze lagere productiviteit, maar anders dan de vierde golf van innovatie (1950 - 1990) zou het mede samenhangen met het feit dat er geen nieuwe bedrijfssectoren het licht zien. Het Centraal Planburau (CPB) kwam vorige week in een rapport tot een overeenkomstige conclusie.
Een belangrijke rol speelt volgens Dembik dat het aantal geboorten als percentage van de bevolking afneemt en dat dit gepaard gaat met een lagere inflatie, zo tekent ZeroHedge uit de mond van de strateeg op.
Uit deze grafiek komt naar voren dat het er niet toe doet wat centrale banken en overheden doen: afnemende geboorten drukken groei en inflatie. Wel wijst Dembik erop dat nieuwe technologieën, schuldaccumulatie en het ontstaan van oligopolies tot inflatie, en zelfs tot deflatie leiden.
Centrale banken in de Verenigde Staten en Europa hebben in de periode 2015- 2018 hun best gedaan de inflatie aan te wakkeren door grootschalig geld in de economie te pompen (QE). Dat beleid is recent weer hervat, zowel in de VS als in de eurozone. Toen in de tweede helft van 2018 erop werd gehint dat de Fed de rente zou verhogen, gingen de aandelenkoersen wereldwijd onderuit.
In 2019 trokken de koersen aan, toen president Trump Fed-president Powell aanspoorde de rente te verlagen en hij dat eind 2019 ook daadwerkelijk deed - 2019 is het beste beursjaar sinds 2009. Dembik van SaxoBank denkt dat markten - en in het verlengde daarvan ook de Amerikaanse economie - niet meer zonder de aanhoudende liquiditeitsimpulsen kunnen.
Uit onderstaande grafiek blijkt ook de samenhang tussen de MSCI World index en de liquiditeit die in de markt wordt gepompt.
Als een aanvullend argument voor de verslaving aan liquiditeit wordt erop gewezen dat de federale schuldquote als percentage van het bruto binnenlands product in de VS gaat stijgen van 80 procent nu naar 160 procent in 2050.
Bron: Bloomberg, door @Schuldensuehner op Twitter