De afgelopen jaren hebben aanbieders hard gewerkt aan het verbeteren van de informatie, het marketingmateriaal en de verhandelbaarheid van structured products.
Na jaren van stijgende markten, gevolgd door de kredietcrisis, wordt het tijd om de balans op te maken en te vragen: waar brengt de toekomst structured products heen en welke factoren zullen bepalend zijn voor het toekomstige landschap?
Indextrackers
De opkomst van indextrackers en hefboomproducten is zonder enige twijfel van grote invloed geweest op het huidige beleggingslandschap. want deze producten hebben beleggen voor iedereen toegankelijk gemaakt.
Ze hebben bovendien een standaard gezet voor meer transparantie, betere marketingdocumentatie en toegenomen verhandelbaarheid.
Ook voor structured notes is door een verbetering van de infrastructuur het tempo van de uitgifte van producten en de dagelijkse informatie sterk verbeterd, evenals de secundaire markt. Wat nieuw was tijdens deze crisis was het veelvuldig gebruik van short posities door particulieren, als gevolg van de productinnovatie van aanbieders.
Hoofdsomgarantie
Dat wil echter niet zeggen dat er op gestructureerde producten geen geld is verloren. Waar onderliggende waarden zoals aandelen, onroerend goed of grondstoffen grote verliezen lieten zien, zijn ook veel daaraan gerelateerde gestructureerde producten in de min gedoken. Soms in versterkte mate door gebruik van een hefboom of juist minder door (gedeeltelijke) hoofdsomgarantie.
Zullen de kosten afnemen door de groei van het aantal aanbieders? Alhoewel de kosten erg variëren per aanbieder en onderliggende waarde, wordt deze productcategorie concurrentie aangedaan door ETF’s die een relatief lage vergoeding kennen.
Wil men in indices beleggen met een hefboom, dan kan kan dit door het gebruik van opties, futures en hefboomproducten. De kosten die worden berekend door de brokers of beurzen voor verhandeling van opties & futures blijven waarschijnlijk redelijk stabiel.
Hefboomproducten
Hefboomproducten rekenen weliswaar kosten voor financiering, maar ze hebben het voordeel dat ze eenvoudig verhandelbaar zijn voor particulieren en dat de verliezen zijn gelimiteerd.
Deze producten zijn in absolute zin niet duur, omdat de aanbieder de onderliggende waarde financiert voor de klant op rentes die lager liggen dan de meeste particulieren op hun kredieten betalen. Bovendien zijn ze niet alleen op indices, maar op een groot onderliggende waarden verkrijgbaar.
Kosten nog niet transparant
Op dit moment zijn de kosten in producten met geïntegreerde opties, zoals bijvoorbeeld de meeste producten met (gedeeltelijke) kapitaalgarantie, nog niet altijd even transparant. In de praktijk is het lastig om inzicht te geven in de kosten, omdat er niet altijd een eenduidig antwoord is op de vraag wat de optiecomponent eigenlijk waard is.
De reden daarvoor is dat partijen verschillende waarden voor parameters gebruiken om ingewikkelde optieprijzen te berekenen. Daarnaast verschillen de uitgevende instellingen in kredietwaardigheid, terwijl ook de vergoedingen verschillen die betaald worden voor de door uitgifte verkregen middelen.
Pensioenmarkt
Gaan de aanbieders van gestructureerde producten de lucratieve pensioenmarkt betreden met de nodige product innovatie die daarvoor nodig is?
Sommige fondsaanbieders hebben al langer actief beheerde fondsen die de hoeveelheid risico en daarmee asset-allocatie aanpassen naarmate de tijd ten opzichte van een vastgestelde einddatum verstrijkt.
In de praktijk bleek het lastig te zijn omdat iedereen een andere horizon en risicobehoefte heeft en er dus een enorme hoeveelheid fondsen zou moeten worden uitgegeven die met in het achterhoofd de zorgplicht ook nog eens op de juiste manier aan de man moesten worden gebracht.
Wordt in navolging van bijvoorbeeld de Self Invested Pension Plans (SIPP) in de UK het ook in Nederland mogelijk dat iedereen naast zijn bedrijfspensioen een eigen pensioenpot kan registreren en beheren die althans fiscaal gelijk is aan een bedrijfspensioen? Hier zou een enorme markt liggen voor de productaanbieders wanneer producten op maat kunnen worden opgenomen in individuele accounts.
Standaardisatie productaanbod
Komt er meer standaardisatie in het productaanbod en documentatie?
Een aantal Amerikaanse banken (Bank of America, Merrill Lynch, Goldman Sachs en Morgan Stanley) hebben een gezamenlijk Europees ETF platform hebben opgezet waar alle ETF’s worden verhandeld op één beurs om de verhandelbaarheid te verbeteren en de kosten te verlagen. Hefboom producten daarentegen werken in principe hetzelfde en gebruiken dezelfde terminologie, maar worden niet op één platform verhandeld.
De aanbieders kunnen zich hier differentiëren op basis van liquiditeit, kosten en bied-laat spread.
Producten vanuit eigen balans
Zullen aanbieders nog wel producten uitgeven vanuit hun eigen balans of zullen zij meer balansvriendelijke producten gaan ontwikkelen gezien de verwachte hogere kapitaalvereisten voor banken en de extra kosten die dit met zich mee brengt?
Producten zouden dan bijvoorbeeld kunnen worden uitgegeven door Special Purpose Vehicles of in de vorm van fondsen.
Waar er de afgelopen jaren een sterke focus lag op aandelen en grondstoffen, zou een sterke toename van inflatie of een wezenlijke verandering van de rente wel eens kunnen leiden tot innovatieve producten die meer geschikt zijn om daarop in te spelen dan het huidige aanbod.
Tot slot, de eindbelegger
Zo zijn er een aantal factoren die een rol zullen spelen in het toekomstige landschap van gestructureerde producten, maar de meest belangrijke zal toch de eindbelegger zijn.
Op sommige meer gestructureerde beleggingen is veel geld verloren gegaan en het is de vraag of het publiek het zal houden bij trackers en hefboomproducten of dat de vraag naar meer exotische producten zal toenemen met veranderende marktomstandigheden.