Telenet, Smartphoto, Greenyard en binnenkort mogelijk ook What’s Cooking en Payton Planar: de Brusselse beurs wordt de voorbije maanden en jaren gekenmerkt door een ware leegloop, omdat familiebedrijven weer volledig privaat willen zijn. Daarom als vraag van de maand aan ons Marktpraat-panel: moeten we de Brusselse beurs redden?
Thomas Guenter, oprichter fondsbeheerder Finhouse:
‘Het is jammer om te zien dat de Brusselse beurs alsmaar minder relevant wordt. Voor veel professionele beleggers zijn Belgische aandelen moeilijk investeerbaar door hun beperkte schaal en liquiditeit. Met het aankomende Finhouse-beursfonds zullen we bijvoorbeeld niet in België investeren. Ook kijken bedrijven steeds vaker buiten de beurs voor kapitaal: via private equity, venture capital en familiale investeerders.’
‘Nochtans is een sterke beurs meer dan een financieringskanaal. Ze is een barometer van ondernemerschap, risicobereidheid en de betrokkenheid van burgers bij de economie. Als we de Brusselse beurs willen versterken, moeten we de onderliggende oorzaken aanpakken.’
‘Vandaag hebben we in België een uitgesproken cultuur van sparen, minder van investeren. Er vloeit relatief weinig kapitaal naar de economie die (nieuwe) goederen en diensten produceert. Initiatieven die beleggen fiscaal aantrekkelijker maken, kunnen daarin een belangrijke rol spelen. Zweden toont hoe zo’n aanpak kan werken: investeren en ondernemen worden er systematisch gestimuleerd, zowel via onderwijs als via fiscaliteit. Dergelijke maatregelen hoeven bovendien niet noodzakelijk budgettair zwaar te zijn, aangezien ze ook fiscale inkomsten genereren.’
‘Daarnaast moeten we ook anders omgaan met ondernemers. Als relatief jonge ondernemer en fondsbeheerder ben ik zelf ook al geconfronteerd met afgunst. We kunnen in België heel hard zijn voor elkaar. De angst voor afgunst en commentaar draagt ertoe bij dat er weinig wordt ondernomen. Je moet bijna een beetje gek zijn om te ondernemen. Enkele grote, vaak buitenlandse bedrijven domineren bijna alle aspecten van ons leven. Onlangs werd ik gevraagd om te spreken op de proclamatie van de handelsingenieurs aan de UGent. Het viel mij daar ook op dat bijna alle studenten bij grote bedrijven gingen of wilden werken. Laat ons ondernemers wat meer steunen en ondernemerschap promoten. De rest volgt vanzelf, inclusief de Brusselse beurs.’
‘Een sterke beurs is meer dan een financieringskanaal. Ze is een barometer van ondernemerschap, risicobereidheid en de betrokkenheid van burgers bij de economie.’
Pieter Slegers, oprichter Compounding Quality en De Kwaliteitsbelegger:
‘De Brusselse beurs bloedt duidelijk leeg, en niemand die er wakker van lijkt te liggen. Integendeel zelfs. Want terwijl bedrijf na bedrijf de beurs verlaat, doet onze politieke klasse precies het omgekeerde van wat nodig is. Ze voert een meerwaardebelasting in. Ze maakt het fiscale systeem nog complexer dan het al was. Ze stuurt particuliere beleggers weg met een tsunami aan regeltjes, heffingen en ontmoedigingsmaatregelen. Alsof de beurs een probleem is dat moet worden opgelost, in plaats van een oplossing die moet worden gekoesterd.’
‘Dat is een fundamentele vergissing. Want de beurs is niet zomaar een speeltuin voor rijke mensen met te veel tijd. De beurs is het meest democratische instrument dat we hebben om welvaart te creëren. Voor gezinnen die sparen voor hun pensioen. Voor kmo’s die kapitaal zoeken om te groeien. Voor een economie die nood heeft aan risicokapitaal en groei. Zonder een levende, lokale beurs verschrompelt dat ecosysteem. Het ecosysteem dat onze welvaartsstaat in stand houdt. Helaas staat onze welvaartsstaat vandaag op wankele poten. Dat bewees de recente verlaging van de kredietrating van België nogmaals (van AA3 naar A1).’
‘De oplossing is bekend. We hebben ze al eens gehad. Een nieuwe wet Cooreman-De Clercq. Deze wet werd ingevoerd in de jaren 80 en deed iets simpels maar geniaal: ze maakte aandelenbezit fiscaal aantrekkelijk voor de gewone Belg. Het resultaat? Een explosie van beursparticipatie. Gewone mensen werden aandeelhouders. Bedrijven vonden makkelijker kapitaal. De economie draaide op volle toeren.’
‘In België zit het probleem niet aan de inkomstenkant maar aan de uitgavenkant. Een spilzieke overheid zet het gehele economische systeem onder druk. Het is ook geen toeval dat het aantal miljonairs in België in een dalende trend zit. Het is tijd voor een nieuwe Cooreman-De Clercq. Een ambitieuze, eenvoudige wet die gezinnen opnieuw naar de beurs lokt.’
‘De beurs is het meest democratische instrument dat we hebben om welvaart te creëren.’
Philippe Gijsels, hoofdstrateeg BNP Paribas Fortis:
‘Ik zou het breder zien: hoe kunnen we Europa redden?Europa heeft nogal wat werven. We staan nergens op het gebied van strategische onafhankelijkheid rond grondstoffen en energie. Het conflict in het Midden-Oosten geeft nog maar eens aan hoe strategisch grondstoffen zijn. Maar Europa lijdt nog steeds aan overregulering en een obsessie met herverdelen. Dat jaagt kapitaal weg en daarmee groei en welvaart, en ondermijnt ons draagvlak voor sociale zekerheid.’
‘Een daaraan gekoppelde werf is die van een eengemaakte kapitaalmarkt. Zolang we die niet hebben, is het bijzonder moeilijk om te concurreren met de Verenigde Staten. Het is een typisch kip-en-eiverhaal. Kapitaal stroomt naar waar er liquiditeit is. En liquiditeit komt er alleen maar doordat er kapitaal stroomt. ‘Bedrijven gaan hun beursnotering aanvragen op de meest liquide plaatsen, waar er diepe kapitaalmarkten zijn.’
‘Het is eigenlijk een drama. We hebben in Europa alle bouwstenen in handen: slimme mensen, topuniversiteiten, ideeën, IPO’s en kapitaal. Maar we zijn bijzonder slecht in opschalen. We slagen er in Europa al 30 jaar niet meer in om een nieuw bedrijf met een beurswaardevan 100 miljard dollar te bouwen. In de Verenigde Staten rollen die als zoete broodjes van de band.’
‘Kortom: ja, we moeten de Belgische en de Europese beurzen redden. Het is ook duidelijk wat daarvoor nodig is: een omgeving creëren die ondernemen aanmoedigt en kapitaal en ideeën aantrekt. Jammergenoeg zien we net het omgekeerde.’