Fondsbeheerders moeten hun tijd niet verdoen met het doen van voorspellingen die gebaseerd zijn op falende risicomodellen. In plaats daarvan zou alle aandacht moeten uitgaan naar de mate van samenhang binnen de beleggingsportefeuille om minder kwetsbaar te zijn voor een onverwachte gebeurtenis.
Dat zegt Nassim Taleb, voormalig belegger en auteur van onder andere de bestseller The Black Swan, in een gesprek met Fondsnieuws.
Hij werd financieel onafhankelijk na een succesvolle carrière als handelaar op Wall Street. Sinds 2004 besteedt hij zijn tijd aan de vraag hoe om te gaan met onverwachte gebeurtenissen die een grote impact hebben.
Robuust fonds
‘Alleen door continu de verschillen in correlatie te meten creëer je een robuust fonds. Nu komt het nog vaak voor dat de correlatie te hoog is als er slechte tijden aanbreken en te laag in goede tijden.’
Fondsmanagers moeten er dus kortom op letten dat ze niet te veel beleggingen in portefeuille hebben die hetzelfde reageren op onverwachte gebeurtenissen.
Robuustheid is het hoogst haalbare voor beleggingsfondsen die geen gebruik van derivaten kunnen maken. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld hedgefondsen en absolute-returnfondsen, die posities in futures en opties kunnen nemen om risico’s af te dekken.
Profiteren van Black Swan
Deze fondsen zouden de lat hoger moeten leggen, zegt Taleb. De kunst is de portefeuille zo samen te stellen dat het fonds juist enorm profiteert van een onverwachte gebeurtenis. Want dergelijke gebeurtenissen zullen door de digitale informatieverspreiding en de globalisering steeds vaker voorkomen.
In zijn onlangs gepubliceerde boek Antifragile: Things that gain from disorder staat dit centraal. De term ‘antifragiel’ heeft Taleb in het leven geroepen omdat er volgens hem nog geen woord bestond voor het tegenovergestelde van iets dat kwetsbaar is.
Over zijn nieuwe boek ging ook de presentatie die hij vorige week hield tijdens een door ABN Amro georganiseerd beleggingscongres. Voor iemand die zich al meerdere malen heeft laten ontvallen ‘allergisch’ voor bankiers te zijn, begaf hij zich daarmee in het hol van de leeuw.
Financiële systeem is rot
Taleb streek zijn gehoor tegen de haren in door een vergelijking met de luchtvaart te maken om aan te tonen hoe rot de financiële systeem volgens hem wel niet is.
‘In de Verenigde Staten is in de afgelopen zeven jaar maar één vliegtuigongeluk gebeurd. Uit elke crash trekt deze branche lering; er sterft geen slachtoffer voor niets. Neem je daarentegen het financiële systeem, dan wordt elke keer nadat een bank is omgevallen de kans op een volgende crash groter.’
Om duidelijk te maken wat antifragiel is, gebruikt hij als voorbeeld het meerkoppige slangachtige wezen Hydra uit de Griekse mythologie. ‘Elke keer als er een kop afgehakt wordt, komen er twee voor in de plaats.’
Een investering die antifragiel is houdt van willekeur, onzekerheid en fouten. Ze gedijt juist goed als zich onverwachte gebeurtenissen voordoen, meent Taleb.
Om uit te vinden of een investering antifragiel is, kun je testen wat er gebeurt als de markt met 10 procent daalt, en daarna als die met 11 procent daalt. Als het resultaat bij een neergang van 11 procent disproportioneel slechter is, dan is de investering kwetsbaar. Als de impact minder is bij een daling van 11 procent, is die antifragiel.
Dexia
Ook banken zouden kunnen testen hoe antifragiel ze zijn door drie keer, onder verschillende omstandigheden, een stresstest te ondergaan. Taleb: ‘Dan was voorkomen dat Dexia eerst de stresstest kon doorstaan, om kort daarop staatssteun te moeten aanvragen.’
In zijn boek geeft Taleb voorbeelden van wat kwetsbaar, robuust en antifragiel is. Zo is ‘schuld’ kwetsbaar, zijn aandelen robuust en is venture capital antifragiel.
Omdat niet elke onverwachte gebeurtenis met een grote impact (een zwarte zwaan) negatief is — neem bijvoorbeeld het ontstaan van internet — zijn investeringen die blootgesteld zijn aan positieve onverwachte gebeurtenissen dus ook antifragiel.