Asset Backed Securities (ABS), met subprime hypotheken in het bijzonder, worden nog vaak in verband gebracht de grote financiële crisis van 2008. Maar er is sinds die tijd veel veranderd. Zo is een ABS-portefeuille vandaag de dag veel transparanter. “Loanlevel data” is de norm en het risicoprofiel is even geavanceerd als dat van andere asset categorieën.
Dit zegt Frank Meijer (foto) van Aegon Asset Management in gesprek met Fondsnieuws Institutioneel. Dit interview vond plaats in het kader van de podcastserie “Beleggen tegen de stroom in” van Fondsnieuws Institutioneel. Hierin wordt gesproken met specialisten over beleggingscategorieën die niet meteen voor de hand lijken te liggen, bijvoorbeeld vanwege het huidige economische klimaat of langetermijntrends.
‘ABS is de meest transparante assetclass die je je kunt bedenken’, stelt Meijer. Hij beargumenteert deze stelling aan de hand van een voorbeeld. ‘Als je bijvoorbeeld in bank-aandelen belegt, dan zou je kunnen stellen dat je eigenlijk moeten weten wat er nu op de balans van zo’n bank staat. Want stel dat daar leningen op staan die niet terugbetaald worden, dan zou het denkbaar zijn dat jij als aandelenbelegger geen dividend krijgt of, nog erger, zelfs je geld kwijt bent. Dit weet je natuurlijk helemaal niet als aandelenbelegger. Je krijgt highlevel jaarverslagen en af en toe een meeting, en daar moet je het mee doen.’
Black box
Data op leningniveau krijgt een aandelenbelegger in ieder geval niet en maandelijkse rapportages waarin staat van welke leningen de aflossingen niet betaald zijn evenmin. ‘Je kunt je afvragen wat dan nu de black box is van deze twee’, zegt Meijer.
De ABS-specialist gaat verder: ‘Maar ook als je naar een bedrijf zoals Shell of Akzo Nobel kijk, dan kun je je afvragen hoe makkelijk het is om deze bedrijven te analyseren. Ze zijn afhankelijk van zaken als een olieprijs, van regelgeving en margin pressure. Allemaal dingen die moeilijk in te schatten zijn, maar die je wel nodig hebt om daadwerkelijk een goede inschatting van de risico’s te kunnen maken.’
Bij ABS is dat allemaal stuk makkelijker, stelt Meijer. Van een pool van hypotheken werkt hij met zeer diepgaande informatie per lening. ‘Deze mate van transparantie is ongekend als je dat vergelijkt met een bank.’ Ook qua complexiteit valt het heel erg mee, meent Meijer. ‘Ik denk dat een ABS analyseren een stuk makkelijker is dan een aandeel van een bank of corporate.’
Subprime hypotheken
Hypotheken komen veelvuldig ter sprake als onderpand van ABS. En dat is ook waar veel mensen de afkorting nog van kennen: subprime hypotheken in de VS, de aanstichter van de grote financiële crisis.
Meijer snapt dat wel, maar nuanceert het ook: ‘Het is een beetje kort door de bocht om alle ABS subprime hypotheken te noemen, maar het heeft natuurlijk wel veel aandacht getrokken in de pers en daardoor hebben veel mensen het vereenzelvigd met ABS. Maar ABS is meer dan dat. De basis is een lening met onderpand, en dat kan een pool hypotheken zijn, maar ook autoleningen of studentenleningen.’
Oftewel consumentenleningen, maar is dat nu een verstandige keuze in de huidige crisis? Risicotechnisch ziet Meijer het zonnig in. ‘Veel van onze ABS-bonds hebben als onderpand hypotheken, uit bijvoorbeeld Nederland en Duitsland, maar ook andere landen. Om daar een verlies op te hebben, moeten zich eigenlijk twee scenario’s voordoen. Een zodanige huizenprijsdaling dat er “negative equity” ontstaat in het onderpand en mensen die hun betalingsverplichting door werkloosheid niet meer na kunnen komen.’
Meijer ziet tot nu toe weinig huizenprijsdalingen in Europa. Sterker nog, er is ondanks corona nog steeds sprake van een opgaande trend. ‘Dit heeft natuurlijk ook te maken met de historisch lage hypotheekrente. Mensen durven het nog steeds aan een huis te kopen. Zo lang er “positive equity” in een huis zit, dan is er nog niet zoveel aan de hand; ook niet als je eventueel failliet gaat. De bank kan dan immers het huis verkopen tegen een prijs waarmee er voldoende is om de hypotheek af te lossen zonder restschuld.’
Vergelijking met 2008/2009
Meijer maakt bovendien de vergelijking met 2008 en 2009. ‘Om verlies te lijden op een ABS-bond met een triple B rating dan moet je te maken hebben met scenario’s die erger zijn dan 2008/2009. Dan hebben we het concreet over huizenprijsdalingen van minimaal 30 procent en defaultrates tussen de 10 en 30 procent.’
Meijer ziet het niet voor zich dat 10 tot 30 procent van de Nederlandse of Duitse bevolking de hypotheek niet meer kan betalen. ‘Uiteraard zien we wel een hele lichte toename van het aantal defaults, maar dit is niet vergelijkbaar met 2008/2009. Overigens hebben we bij Nederlandse hypotheken tot nu toe überhaupt nog nooit een verlies gezien van boven de 5 basispunten.’
Een groot verschil is volgens Meijer dat we nu een overheid hebben die ingrijpt en mensen steunt om hun baan te houden. Hetzelfde geldt voor de aanpak van de ECB. ‘Dat de ECB nu ingrijpt, dat verwacht iedereen in de markt ook. In 2008 was het onduidelijk of een bank failliet mocht gaan. Lehman viel toen en het is nu wel duidelijk dat dat niet meer mag gebeuren. Ook was er toendertijd juridisch getouwtrek of de ECB schuldpapier mocht gaan opkopen, dat is nu allemaal echt heel anders. We weten nu dat de ECB ingrijpt en doet “whatever it takes”. Dat geeft veel stabiliteit in de markt en het maakt dat wij veel minder defaults verwachten.’