Amerika heeft de meest crypto-vriendelijke president ooit. Donald Trump heeft een bitcoinvoorraad voor de overheid aangelegd. Hij heeft cryptocriminelen vrijgelaten. Amerikanen mogen nu crypto in hun pensioen opnemen. En hij stopte het strenge cryptobeleid van Biden. Als bitcoin nu niet kan stijgen, wanneer dan wel?
De cryptowereld had steeds een nieuw verhaal nodig om de prijs hoog te houden. Eerst ging het over de vrijheid van banken. Toen over bescherming tegen geldontwaarding. Daarna over grote bedrijven die zouden instappen. En nu over steun van de president. Maar elk verhaal werkte maar even. Bitcoin levert geen geld op, zoals een bedrijf dat doet. Er zijn geen winsten en geen dividenden. De waarde hangt alleen af van de volgende koper die meer wil betalen. Dat heet het ‘greater fool’-principe. En het lijkt erop dat er steeds minder kopers zijn. De verkoopdruk kwam niet van toezichthouders of hackers, maar van beleggers zelf. Zij besloten simpelweg dat het mooi was geweest.
Grote verwachtingen
Een jaar geleden zag het er goed uit voor bitcoin. Trump noemde zichzelf de beste vriend van crypto. Iedereen dacht dat bitcoin snel naar 200.000 dollar zou gaan. Het digitale goud zou alles veranderen. Maar dat is niet gebeurd. De prijs is 45 procent gedaald sinds de top in oktober. Bitcoin is nu zelfs goedkoper dan op de dag dat Trump de verkiezingen won. De même-coins die Trump zelf maakte, verloren 95 procent van hun waarde.
Ondertussen steeg goud met meer dan 60 procent. Goud deed dus precies wat bitcoin had moeten doen: beschermen in onzekere tijden. Bitcoin werd ‘digitaal goud’ genoemd, maar beweegt precies de andere kant op dan echt goud. Dat is slecht voor het imago van bitcoin.
Miljarden verlies
Trump maakte een bitcoinvoorraad aan voor de Amerikaanse overheid. Toen hij dat deed in maart vorig jaar, bezat de overheid ongeveer 200.000 bitcoins. Die waren toen 18,5 miljard dollar waard. Nu is die voorraad bijna 5 miljard dollar minder waard. Bitcoins die de politie in oktober in beslag had genomen bij een fraudezaak, waren toen 14 miljard waard. Nu nog maar 8,8 miljard. In totaal bezit de Amerikaanse overheid nu ongeveer 328.000 bitcoins ter waarde van 23 miljard dollar.
Het Witte Huis zegt dat prijsschommelingen erbij horen. Minister van Financiën Scott Bessent verdedigde de voorraad door te wijzen op de bitcoins die jaren geleden voor 500 miljoen dollar waren verkregen en nu 15 miljard waard zijn. Maar de belastingbetaler kijkt nu vooral naar verliezen.
Ook het bedrijf Strategy heeft grote problemen. Dit bedrijf kocht veel bitcoins, ruim 713.000 stuks. Dat is bijna 4 procent van alle bitcoins die bestaan. De gemiddelde aankoopprijs was 76.000 dollar per stuk. Maar de prijs van bitcoin is daar nu onder gezakt, naar ongeveer 70.000 dollar. Het aandeel van Strategy is sinds oktober circa driekwart van haar beurswaarde kwijt. Michael Burry noemde bitcoin ‘puur gokken’. Hij waarschuwde dat als bitcoin nog eens 10 procent daalt, Strategy meer dan 4 miljard dollar verlies heeft. In dat geval kan het bedrijf waarschijnlijk geen nieuw geld meer ophalen bij beleggers.
Bitcoin is geen echt geld
Echt geld moet drie dingen kunnen. Je moet er prijzen mee kunnen vergelijken. Je moet er makkelijk mee kunnen betalen. En het moet zijn waarde behouden. Bitcoin kan geen van deze drie dingen. De prijs schommelt te veel om ermee te betalen. Niemand wil betalen met iets dat morgen de helft minder waard kan zijn. En in tijden van crisis beschermt bitcoin je niet. Dat is al meerdere keren bewezen in de zeventien jaar dat bitcoin bestaat.
De bitcoin-ETF’s zijn ook een groeiend probleem. Deze beleggingsfondsen maakten het makkelijk voor gewone mensen om bitcoin te kopen. Ze haalden bijna 60 miljard dollar op sinds begin 2024. Maar de meeste beleggers kochten bitcoin voor gemiddeld 83.000 dollar. Ze hebben dus nu flink verlies, gemiddeld zo’n 18 tot 23 procent. Vorige week haalden beleggers samen een miljard dollar uit deze fondsen. In totaal zit er nog zo’n 101 miljard dollar in. Maar als meer mensen hun geld terugtrekken, kan de prijs nog verder dalen. Dat zou dan het spiegelbeeld zijn van vorig jaar, toen de instroom van geld de prijs juist omhoog duwde.
Hoe nu verder?
Is dit het einde van bitcoin? Dat is moeilijk te zeggen. De prijs kan morgen weer stijgen. Maar het grote plaatje is duidelijk. Bitcoin heeft geen basis. Er zijn geen winsten, geen inkomsten, geen echte economische waarde. Er is alleen de hoop dat iemand anders morgen meer wil betalen. De Amerikaanse overheid verliest miljarden. Grote bedrijven zitten in de problemen. Gewone beleggers hebben verlies. Het grote bitcoinverhaal verliest steeds meer aanhangers. En voor iets dat alleen op geloof draait, is dat het slechtste nieuws dat er is.
Han Dieperink is chief investment officer bij Auréus Vermogensbeheer. Hij was eerder in zijn loopbaan chief investment officer van Rabobank en Schretlen & Co.