Een dozijn grote Europese banken heeft de krachten gebundeld om eind dit jaar een euro-stablecoin te kunnen aanbieden aan klanten. ‘We hebben meer kans een breed gedragen stablecoin te creëren dan de fintechs’, aldus Floris Lugt, CFO van Qivalis, de joint venture die het cryptobetaalmiddel gaat uitgeven.
Een naam heeft de munt nog niet, en het is ook niet bekend welke banken hem nog dit jaar zullen aanbieden aan hun klanten, maar dát ie er komt - een breed gedragen euro-stablecoin - dat staat praktisch wel vast. In ieder geval volgens Qivalis, de onderneming die begin dit jaar werd opgericht door een twaalftal van de grootste Europese banken (waaronder KBC, ING, BNP Paribas en Unicredit). De doelstelling van de joint venture is tweeledig, zo licht CFO Floris Lugt (foto)
toe in gesprek met Investment Officer: ‘We maken afspraken over de technologische standaarden die we gaan gebruiken en we gaan het mogelijk maken dat de banken voor het einde van het jaar dit betaalmiddel kunnen aanbieden.’ De grootste uitdaging daarbij? ‘De samenwerking tussen al die partijen vorm geven. Technologie is in ieder geval het probleem niet, de focus ligt op het op poten zetten van de organisatie.’
Qivalis blijft vervolgens, als de munt er eenmaal is, op de achtergrond, legt Lugt uit: ‘Qivalis zal de machine zijn die het betaalmiddel uitgeeft, de banken distribueren hem en zijn verantwoordelijk voor de klantcontacten. Toekomstige gebruikers van de stablecoin krijgen zelf niet met ons te maken, wij hebben alleen de banken als klant.’
Efficiëntere transacties
De banken zullen zich in eerste instantie richten op internationaal actieve bedrijven. ‘Stablecoins zijn bovenal een middel om transacties efficiënter te doen verlopen. Dat wil zeggen: sneller en goedkoper’, aldus Lugt. Het gaat dan vooral om betalingen van Europa naar andere werelddelen, en vice versa. ‘Daar zitten nog inefficiënties in en dat is dus duur.’ De CFO noemt het voorbeeld van een reisorganisatie, die voortdurend transacties doet met min of meer dezelfde (internationale) partijen. ‘Die hebben echter allemaal hun eigen database en grootboek en daar zitten verschillen tussen. Vervolgens worden er fouten gemaakt, moeten er correcties plaatsvinden en ontstaan er disputen. Allemaal inefficiëntie. Als je die transacties kunt programmeren - zodat het systeem controleert of aan alle voorwaarden is voldaan voor een volgende stap in de keten - wordt het transparant en efficiënt.’
Een tweede toepassing is de afwikkeling (settlement) op kapitaalmarkten. ‘Het afhandelen van internationale transacties in sommige typen obligaties kan bijvoorbeeld twee dagen duren. Om het settlementrisico gedurende die tijd te mitigeren, maken beleggers gebruik van meerdere tussenpartijen. Met stablecoins heb je die kosten niet. Transacties zijn dan in enkele seconden afgewikkeld.’
Getokeniseerde beleggingen
Dat gaat met name om de afwikkeling van transacties in assets die ook ‘onchain’ zijn: getokeniseerde beleggingen. Die markt groeit exponentieel, met bijvoorbeeld getokeniseerde geldmarktfondsen, etf’s en edelmetalen, maar legt relatief nog maar weinig gewicht in de schaal. Toch is dat ook voor banken een interessante markt, zegt Lugt. Hij kan het weten, want hij werkte twintig jaar bij ING voordat hij per 1 januari van dit jaar begon bij Qivalis. Treasury en financial risk waren zijn vakgebieden.
Vanaf 2016 was Lugt bij ING verantwoordelijk voor het volgen van nieuwe technologieën die relevant konden zijn voor de treasuryfunctie en zo maakte hij kennis met de blockchaintechnologie, nu veelal aangeduid met DLT (Distributed Ledger Technology). Later werd hij zelfs verantwoordelijk voor de strategie van de hele bank op het terrein van digitale assets. ‘Voor grote banken is digitalisering in twee opzichten relevant: welke mogelijkheden willen ze hun klanten bieden en welke risico’s kleven er aan deze technologieën voor de balans?’
Teken aan de wand
Het waren altijd fintechs die voorop gingen in DLT en de toepassingen die ze bouwden, werden meer dan eens beschreven als bedreigingen voor traditionele instellingen. Maar nu gaan banken de strijd met de vernieuwers aan om een standaard voor Europese stablecoins te ontwikkelen. Een teken aan de wand? ‘In mijn optiek heb je voor schaalvergroting in die toepassingen de banken nodig’, zegt Lugt. ‘Het uitvoeren van betalingen behoort tot de kern van hun businessmodel en toepassingen van DLT liggen allemaal in de lijn van het doen van transacties. Alleen: op blockchain mis je nog steeds een betaalmiddel dat qua betrouwbaarheid en draagvlak in de buurt komt van de ‘echte’ euro. De stablecoinmarkt bestaat nu nog voor 99 procent uit dollar-varianten.’
Het distributienetwerk van banken is een ander voordeel dat Qivalis heeft ten opzichte van fintechs, vindt Lugt. ‘Tether en Circle, de twee grote uitgevers van dollar-stablecoins, hebben een eigen distributienetwerk moeten opzetten om direct contact met de gebruikers te kunnen hebben. De banken die deelnemen in Qivalis kunnen meteen hun bestaande distributiekracht inzetten.’
Tot slot maakt de stablecoin van Qivalis door het brede draagvlak van op zijn minst twaalf banken een grotere kans om uit te groeien tot standaard. ‘De kans is in ieder geval heel klein dat een van de vele opties die fintechs nu bieden die standaard zal worden.’
Zwitserse banken willen een CHF-stablecoin
Zes Zwitserse banken gaan samen gebruiksscenario’s testen voor een stablecoin die gekoppeld is aan de Zwitserse frank. Dat hebben ze vorige week bekendgemaakt. Swiss Stablecoin AG, een bedrijf dat al enkele jaren ijvert voor een digitale Zwitserse munt, gaat de technische infrastructuur leveren voor de uitgifte van de munt. Het gaat in eerste instantie om een beveiligde digitale testomgeving - een sandbox - die in de tweede helft van 2026 operationeel moet zijn. De deelnemende banken - Raiffeisen, UBS, PostFinance, Sygnum, ZKB en BCV - zeggen in het persbericht de ontwikkeling van een Zwitsers ecosysteem voor digitaal geld te willen ondersteunen, waarbij de focus zal liggen op het efficiënter maken van transacties.
Wordt er dus op dit moment ‘transactiegeschiedenis’ geschreven bij Qivalis? ‘Het blijft spannend, hoor, hoe dit gaat uitpakken’, reageert Lugt. Over het verwachte groeitempo wil hij niets zeggen. ‘Op dit moment loopt de aanvraagprocedure voor de vereiste elektronisch-geldvergunning bij DNB. Daarvoor moeten we al aan zware voorwaarden voldoen. Zo is het nodig om elke uitgegeven stablecoin volledig te dekken met liquide reserves. Zodra we de vergunning hebben ontvangen, gaan we de munt uitgeven en dan hopen we te groeien. Mocht de balans tot boven de 5 miljard euro dan ben je in toezichtstermen ‘significant’ en dan worden aanvullende voorwaarden gesteld. Natuurlijk streven we ernaar om op niet te lange termijn ‘significant’ te worden, maar een grote balans is niet per se een doelstelling. Het gaat er vooral om een marktstandaard te ontwikkelen.’
Vier digitale betaalmiddelen
Ook de vraag of dat lukt, hangt echter mede af van variabelen die Qivalis niet allemaal in de hand heeft. Lugt: ‘De markt wordt bedolven onder initiatieven en experimenten in digitalisering en tokenisatie van assets. Wij zien uiteindelijk vier digitale betaalmiddelen naast elkaar bestaan. Vanuit de kant van de centrale banken zijn dat de digitale euro en een wholesale-vorm van die digitale euro. Vanuit de private kant zullen dat de stablecoin zijn en getokeniseerde deposito’s. Alleen de digitale euro, een retailmunt, zal niet onchain zijn, de andere vormen wel. Maar wat de dynamiek zal zijn bij de ontwikkeling van al deze digitale betaalmiddelen? Dat is moeilijk te zeggen, maar die dynamiek zal zeker gevolgen hebben voor het resultaat van ons werk. Dus: het blijft spannend.’
Aandeelhouders van het eerste uur
Negen Europese banken richtten september 2025 een joint venture op om eind 2026 een stablecoin uit te geven die voldoet aan Micar, de Europese regulering voor markten in crypto-assets. Banca Sella, CaixaBank, Danske Bank, DekaBank, ING, KBC, Raiffeisen Bank International, SEB en Unicredit waren de oprichters en aandeelhouders van Qivalis van het eerste uur. Op 1 januari trad het bestuur aan en voegden BNP Paribas en DZ Bank zich bij het gezelschap aandeelhouders. In februari sloot ook de Spaanse gigant BBVA aan. Floris Lugt: ‘We hebben voortdurend gesprekken met meer banken. Hetzij banken die ook aandeelhouder willen worden, hetzij banken die straks als distributeur willen optreden.’ CEO van Qivalis is Jan-Oliver Sell, die onder meer vier jaar leiding gaf aan cryptobeurs Coinbase in Duitsland. De onderneming is gevestigd in Amsterdam en heeft ruim twintig medewerkers. Dat aantal moet aan het eind van het jaar ruim verdubbeld zijn.