Han de Jong

Frank Elderson, de Nederlandse bestuurder van de ECB, ligt onder vuur. Hij zou hebben gezegd dat personeelsleden van onze centrale bank moeten worden ‘geherprogrammeerd’ als ze het groene beleid van de ECB, dat zich vooral richt op klimaat, niet steunen. Dit woordgebruik, maar vooral de strekking erachter, is verbijsterend.

Zo lang er statistieken over bestaan, zijn er nog nooit zoveel vacatures geregistreerd in verhouding tot de omvang van de beroepsbevolking als nu. CPB-baas Pieter Hasekamp en zijn collega Bas Scheer publiceerden afgelopen week een beschouwing over de krappe arbeidsmarkt. 

Afgelopen woensdag was demissionair minister van Defensie, Ollongren, te gast in BNR’s “The Big Five”. Daarin zei ze onder andere dat pensioenfondsen door niet te investeren in wapens “onderdeel van het probleem” zijn geworden. CDA-Kamerlid Derk Boswijk zei bij BNR hetzelfde. Hij zei letterlijk: ‘We moeten de pensioenfondsen wijzen op hun morele verplichting’.

Na drie kwartalen krimp is de Nederlandse economie in het laatste kwartaal van 2023 weer gegroeid en de economische groei zal dit jaar hoger zijn dan vorig jaar, al is daar niet veel voor nodig. 

Napoleon zou eens over China gezegd hebben: ‘Er is een slapende reus; laat hem slapen, want als hij wakker wordt zal hij de wereld doen schudden’.

De economieën van de eurozone en de VS lopen meestal redelijk met elkaar in de pas. Dat komt doordat ze een vergelijkbare structuur hebben en doordat er over en weer aanzienlijke economische relaties worden onderhouden via de internationale handel en het kapitaalverkeer. Soms loopt de conjunctuur echter uiteen.

Al maanden wordt er gespeculeerd over de vraag wanneer de ECB haar rentetarieven zal verlagen. Maar of dat nou in april, juni, juli of nog iets later gebeurt, dat maakt eigenlijk niet zo heel veel uit.

Een eerste renteverlaging zal ongetwijfeld gevolgd worden door verdere renteverlagingen. Interessanter daarom is de vraag op welk niveau de rente uiteindelijk terechtkomt. Om daar een slag naar te slaan kijken economen graag naar de ‘natuurlijke rente’.

Afgelopen week nam ik deel aan twee beleggingsdiscussies. In beide discussies werd mijn aandacht getrokken door tegenstrijdigheden in de meningen van beleggers. 

Bij de eerste lichtte een zeer succesvolle aandelenbelegger de resultaten toe van het beheer dat hij doet voor een stichting waarbij ik een adviesrol vervul. ESG staat daarbij hoog in het vaandel. De filosofie van deze belegger is dat hij bedrijven selecteert die een duurzaam competitief voordeel genieten. Zij kunnen immers een superieure winstgroei realiseren.

Voor de Kerst mocht ik een presentatie doen voor een groep beleggers. Een belangrijk discussiepunt was de invloed van kunstmatige intelligentie (AI) op de economie en in het bijzonder op de vooruitzichten voor de aandelenmarkt. Zoals gebruikelijk stonden optimisten en sceptici tegenover elkaar.

Er staat ons op politiek gebied het een en ander te wachten dit jaar en dat zal de economie niet onberoerd laten. Wij krijgen dit jaar (hopelijk) een nieuwe regering, er zijn Europese verkiezingen in juni en de Amerikaanse verkiezingen zijn in november. Bij veel uitslagen en opiniepeilingen vragen mensen zich hardop af hoe het mogelijk is.