Han de Jong

Vlak voor Kerstmis verschenen twee artikelen in het FD over het ESG-beleid bij PGGM, de pensioenuitvoerder die o.a. zo’n EUR 250 mrd beheert van ca. drie miljoen deelnemers van PFZW, het pensioenfonds in de zorg. Ik heb mij in het verleden wel eens kritisch uitgelaten over PFZW en daardoor indirect over PGGM. Als wat het FD schrijft juist is, moet je concluderen dat ze bij PGGM en PFZW nu toch echt helemaal van het padje zijn geraakt.

Dat het niet goed gaat met de Europese industrie en – breder – met de Europese economie in het algemeen is inmiddels genoegzaam bekend. En dat we hoognodig iets moeten doen aan ons concurrentievermogen en onze arbeidsproductiviteit is inmiddels ook wel geland. Maar wat?

Het gaat niet zo best met de Europese economie. Om daar wat aan te doen schreven Enrico Letta en Mario Draghi eerder dit jaar rapporten met een reeks aanbevelingen. ECB-baas Christine Lagarde schreef onlangs een artikel in The Economist. Zij wees, net zoals Draghi had gedaan, op de wenselijkheid om de Europese kapitaalmarkten te integreren tot een echte kapitaalmarktunie.

Het gebeurt wel vaker, maar momenteel is het contrast tussen wat veel economen zeggen en hoe markten er kennelijk tegenaan kijken wel bijzonder groot. Dan heb ik het over wat we kunnen verwachten van de resultaten van het economisch beleid van de nieuwe regering Trump.

Wat ik vroeger moest leren over inflatie was overzichtelijk. Je had demand-pull en cost-push inflatie. We maakten een essentieel onderscheid tussen veranderingen van relatieve prijzen enerzijds (het allocatiemechanisme in een markteconomie) en een aanhoudende stijging van het algemeen prijspeil anderzijds (inflatie).

Het waren stevige discussies die ik rond de komst van de euro met mijn toenmalige collega Wouter W. had. Hij was een fervent tegenstander van de euro, ik een gematigd voorstander.

Toen Donald Trump de verkiezingen in 2016 won, was dat een verrassing, inclusief voor hemzelf. Hij was daardoor slecht, of beter gezegd, totaal niet voorbereid. Aanvankelijk was zijn presidentschap dan ook een totale chaos. Dat zal dit keer anders zijn. Ga er maar vanuit dat Trump II een vliegende start zal maken. We kunnen onze borst nat maken.

Een paar weken geleden schreef ik hier twee columns over arbeidsschaarste. Die wordt, begrijpelijk, ervaren als een groot probleem. Deze week staat de vraag centraal waarom het prijsmechanisme de schaarste niet oplost.

Ik werd er bepaald niet vrolijk van: de halfjaarlijkse ‘Fiscal Monitor’ van het IMF afgelopen week. In een derde van de landen in de wereld, die overigens wel 70 procent van de mondiale economie uitmaken, is de overheidsschuld hoger en groeit die sneller dan voor de pandemie, ondanks dat de explosie van de inflatie in de laatste jaren de schuldratio’s naar beneden had geduwd.

Onlangs publiceerde het CPB een langetermijnverkenning onder de titel ‘Kiezen voor later: vier visies voor 2050’. In tegenstelling tot eerdere van zulke studies zijn de vier gepresenteerde scenario’s gebaseerd op uiteenlopende maatschappijvisies.