Han de Jong

Er zijn van die momenten waarop ik mij afvraag of de hele wereld gek geworden is of dat ik gewoon oud en zuur word. Een defensiespecialist ben ik niet, maar ik heb mij jarenlang wel afgevraagd of we niet te weinig verantwoordelijkheid namen voor onze eigen veiligheid.

De belangrijkste communicatie na de Amerikaans-Chinese besprekingen in Genève kwam van de Amerikaanse minister van Financiën, Scott Bessent. Hij zei dat importheffingen van 125 procent, respectievelijk 145 procent, elke handel in de weg staan en dat dat niet de bedoeling is. Daarmee floot hij feitelijk Trump terug en Trump accepteerde dat, waardoor er weer enige rationaliteit terug is in de discussies.

Al jaren krijg ik regelmatig de vraag wat er gebeurt als de Chinezen alle Amerikaanse staatsleningen die zij in bezit hebben als onderdeel van hun valutareserves op de markt gooien. De gedachte achter de vraag is dat China de VS daarmee een flinke hak zou kunnen zetten. Bij verkoop van een grote hoeveelheid staatsleningen stijgt de Amerikaanse kapitaalmarktrente. Dat kan de obligatiemarkt ontwrichten en de dollar onder druk zetten. Een zwakkere dollar jaagt de inflatie in de VS aan.

Het was een wijze les. Toen de muur was gevallen, betoogden zelfs de meest gerespecteerde Duitse economen dat de hereniging van beide Duitslanden een zichzelf financierend proces zou worden. Het ging de Duitse belastingbetaler niets kosten. Een collega en ik rekenden destijds voor dat het wel 100 miljard Duitse mark zou gaan kosten.

Er is een wel heel wonderlijk verschil tussen de alarmistische toon in alle discussies rondom de handelsoorlog en de nieuwste economische ramingen van het IMF. Hier klopt iets niet.

Met stijgende verbazing bekijk ik de heftigheid van de reacties op de recente ontwikkelingen in de mondiale economie. Door het absurde beleid van Trump zijn de Amerikanen niet langer onze bondgenoot, willen we halsoverkop honderden miljarden investeren in onze defensie en willen we ook zoveel mogelijk economisch onafhankelijk worden van de VS.

Trump zwaaide bij de bekendmaking van de wederkerige invoerheffingen met een dik boek. Ik dacht dat het boek, ‘Foreign Trade Barriers’, de ingewikkelde berekeningen zou bevatten op basis waarvan de nieuwe heffingen zijn vastgesteld. Nu blijkt dat die zijn gebaseerd op een simplistische formule, totaal gespeend van enige economische rationaliteit.

De arbeidsproductiviteit in ons land is in 2024 voor het tweede jaar op rij gedaald, blijkt uit cijfers van het CBS. De daling bedroeg 0,2 procent, na een daling met 1,3 procent in 2023. Dit nieuws haalde de voorpagina’s niet. Onterecht!

We zullen nooit weten of er een speciale, ironische boodschap in zat. Waarschijnlijk niet. Maar ik spitste wel mijn oren toen Fed-baas Powell tijdens de persconferentie na de laatste beleidsvergadering zei dat de inflatie, die wellicht door de invoerheffingen van Trump wordt veroorzaakt, ‘transitory’, dus tijdelijk of voorbijgaand zal zijn.

Ik kijk er met stijgende verbazing naar: het plotselinge optimisme over de Europese economie. Het sleutelwoord is schuld. De Duitsers geven hun nationale oppositie tegen meer schuld op. Tegelijkertijd besluit de EU dat we onze begrotingsregels moeten oprekken ten behoeve van de herbewapening en dat we opnieuw gemeenschappelijke schuld moeten aangaan.